ΝΕΑ των ΦΙΛΙΑΤΩΝ

Διαβούλευση Νέα από Ηγουμενίτσα, Φιλιάτι, Θεσπρωτία και όλη την Ήπειρο.

Με φόντο τα χρόνια προβλήματα υποδομών και τη συζήτηση που επανέρχεται διαρκώς για το αν η Θεσπρωτία έχει τελικά ωφεληθεί ουσιαστικά από τις μεγάλες κυβερνητικές εξαγγελίες των τελευταίων ετών, πραγματοποιήθηκε το Σάββατο η επίσκεψη του αντιπροέδρου της κυβέρνησης Κωστή Χατζηδάκη στην Ηγουμενίτσα. Οι επαφές με αυτοδιοικητικούς, φορείς, παραγωγικούς εκπροσώπους και δημοσιογράφους ανέδειξαν τόσο τις κυβερνητικές επιδιώξεις για τουριστική και λιμενική ανάπτυξη όσο και την έντονη αμφισβήτηση που εξακολουθεί να υπάρχει στην τοπική κοινωνία.

Το Μαυρομάτι, οι δρόμοι και οι εκκρεμότητες

Στο επίκεντρο βρέθηκαν ο δρόμος Ηγουμενίτσα – Μαυρομάτι, ο περιφερειακός της Ηγουμενίτσας και η σύνδεση προς Πρέβεζα, έργα που εξακολουθούν να συζητούνται εδώ και χρόνια χωρίς ποτέ να έχουν ολοκληρωθεί. Ο βουλευτής Θεσπρωτίας Βασίλης Γιόγιακας χαρακτήρισε κομβικής σημασίας το Τελωνείο Μαυροματίου για την οικονομία της περιοχής, σημειώνοντας ότι μεγάλο μέρος της εμπορικής κίνησης της Θεσπρωτίας εξαρτάται από τη διασυνοριακή διέλευση και την παρουσία επισκεπτών από την Αλβανία. Παράλληλα ανέδειξε ως κρίσιμα έργα τον περιφερειακό της Ηγουμενίτσας και τη σύνδεση με το Μαυρομάτι, υποστηρίζοντας ότι μπορούν να αποσυμφορήσουν την πόλη και να ενισχύσουν συνολικά την τοπική οικονομία.

Έντονη ήταν και η παρέμβαση του αντιπεριφερειάρχη Θεσπρωτίας Θωμά Πιτούλη, ο οποίος ζήτησε την 24ωρη λειτουργία και στελέχωση με μόνιμο προσωπικό του Τελωνείου Μαυροματίου, καθώς και την προτεραιοποίηση της κατασκευής του πολυσυζητημένου δρόμου Ηγουμενίτσα – Μαυρομάτι.

Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και ο δήμαρχος Ηγουμενίτσας Παναγιώτης Νταής, ο οποίος συνέδεσε ευθέως την αναπτυξιακή προοπτική της περιοχής με την ολοκλήρωση βασικών δημόσιων υποδομών. Όπως ανέφερε, η λειτουργία του Τελωνείου Μαυροματίου επηρεάζει άμεσα την εμπορική δραστηριότητα της πόλης, υπενθυμίζοντας ότι όταν το προηγούμενο διάστημα παρουσιάστηκαν προβλήματα στη διέλευση από τα σύνορα, η αγορά της Ηγουμενίτσας κατέγραψε πτώση περίπου 40%. Παράλληλα στάθηκε ιδιαίτερα στην ανάγκη συνολικής αναβάθμισης του παραλιακού άξονα προς Πρέβεζα, υποστηρίζοντας ότι μετά την ολοκλήρωση της Αμβρακίας Οδού και τη σύνδεσή της με την υποθαλάσσια Ακτίου – Πρέβεζας, η κυκλοφορία προς Ηγουμενίτσα έχει αυξηθεί σημαντικά, ακόμη και για βαρέα οχήματα που επιλέγουν τη συγκεκριμένη διαδρομή λόγω μικρότερης απόστασης και απουσίας διοδίων.

Ο Κωστής Χατζηδάκης αναγνώρισε ότι η Ήπειρος εξακολουθεί να παρουσιάζει σοβαρά κενά στις υποδομές, παρά τα μεγάλα έργα που έγιναν τις προηγούμενες δεκαετίες με την Εγνατία και την Ιόνια Οδό. Παραδέχθηκε ότι ο περιφερειακός της Ηγουμενίτσας, η σύνδεση προς Μαυρομάτι και ο παραλιακός άξονας προς Πρέβεζα αποτελούν ακόμη ανοιχτές εκκρεμότητες, ενώ σημείωσε ότι η κυβέρνηση επιχειρεί να επιταχύνει τις σχετικές διαδικασίες.

Ειδική αναφορά έκανε στο Τελωνείο Μαυροματίου, ανακοινώνοντας παρεμβάσεις στελέχωσης και εκσυγχρονισμού μέσω του προγράμματος «ΤΑΛΩΣ», με στόχο –όπως είπε– τη δημιουργία ενός σύγχρονου τελωνείου με αναβαθμισμένες ψηφιακές και κτιριακές υποδομές.

«Η Θεσπρωτία δεν είναι Ελλάδα;»

Η πιο πολιτική στιγμή της συζήτησης ήρθε όταν τέθηκαν δημόσια ερωτήματα για το κατά πόσο η Θεσπρωτία έχει γνωρίσει πραγματική ανάπτυξη μετά την ολοκλήρωση της Εγνατίας Οδού. Ο εκδότης της «Διαβούλευσης» περιέγραψε μια περιοχή που συνεχίζει να εξαρτάται σχεδόν αποκλειστικά από το Μαυρομάτι και τον εποχικό τουρισμό, σημειώνοντας ότι ακόμη και σήμερα η τοπική οικονομία παραμένει ιδιαίτερα ευάλωτη στις διακυμάνσεις της διασυνοριακής κίνησης, καθώς η τοπική οικονομία της περιοχής στηρίζεται κατά 80% από την γείτονα Αλβανία. Παράλληλα άσκησε κριτική στην κυβέρνηση για την πορεία υλοποίησης μεγάλων έργων που θα μπορούσαν να ενισχύσουν ουσιαστικά την ανάπτυξη της περιοχής. Όπως τονίστηκε, έργα που εξαγγέλλονται εδώ και χρόνια παραμένουν στάσιμα, με αποτέλεσμα η τοπική κοινωνία να βλέπει μέχρι σήμερα περισσότερες υποσχέσεις παρά ουσιαστικές παρεμβάσεις.

Όπως υποστήριξε, η δημόσια συζήτηση στη Θεσπρωτία εξακολουθεί να περιστρέφεται γύρω από δρόμους και βασικές υποδομές, την ώρα που άλλες περιοχές της χώρας έχουν ήδη περάσει σε ένα διαφορετικό επίπεδο ανάπτυξης. Έθεσε μάλιστα ανοιχτά το ερώτημα αν η Θεσπρωτία αντιμετωπίζεται ισότιμα σε σχέση με άλλες περιφέρειες και ανέφερε χαρακτηριστικά την φράση αν «Η Θεσπρωτία δεν είναι Ελλάδα;», ερώτημα που είχε κάνει και στη Βουλή ο βουλευτής Βασίλης Γιόγιακας.

Απαντώντας στις αιχμές αυτές, ο Κωστής Χατζηδάκης υποστήριξε ότι η ανάπτυξη δεν μπορεί να περιορίζεται μόνο στα οδικά έργα, αλλά συνδέεται και με την προσέλκυση επενδύσεων, τη λειτουργία του λιμανιού, τις μαρίνες και τον τουρισμό. Επέμεινε ότι τέτοιου είδους παρεμβάσεις χρειάζονται χρόνο για να αποδώσουν και επικαλέστηκε τα παραδείγματα των λιμανιών του Πειραιά και της Θεσσαλονίκης, καθώς και των περιφερειακών αεροδρομίων, προκειμένου να υποστηρίξει ότι τα αποτελέσματα των επενδύσεων φαίνονται σταδιακά.

Το λιμάνι, οι μαρίνες και οι αντιδράσεις για το master plan

Μεγάλο μέρος της συζήτησης αφορούσε το λιμάνι Ηγουμενίτσας και το νέο master plan του ΟΛΗΓ. Ο Κωστής Χατζηδάκης υπερασπίστηκε την παραχώρηση του λιμανιού στον Όμιλο Grimaldi, υποστηρίζοντας ότι μεγάλες λιμενικές υποδομές δεν μπορούν πλέον να λειτουργούν με τη λογική των παραδοσιακών δημόσιων υπηρεσιών αλλά απαιτούν επενδύσεις και επιχειρηματική λειτουργία.

Από την πλευρά του, ο διευθύνων σύμβουλος του ΟΛΗΓ Αθανάσιος Πορφύρης παρουσίασε τον σχεδιασμό για τον εκσυγχρονισμό του λιμανιού, κάνοντας λόγο για ενεργειακή αυτονομία μέσω φωτοβολταϊκών εγκαταστάσεων, έργα ηλεκτροδότησης πλοίων από την ξηρά (OPS), ανάπτυξη πράσινων καυσίμων και ενίσχυση της κρουαζιέρας. Όπως ανέφερε, το λιμάνι έχει ήδη προχωρήσει σε σημαντικές ενεργειακές παρεμβάσεις, ενώ παράλληλα σχεδιάζονται νέες τουριστικές και τεχνολογικές υποδομές.

Ο Αθανάσιος Πορφύρης ανακοίνωσε ακόμη ότι, μετά τις αλλαγές στο θεσμικό πλαίσιο και την ολοκλήρωση της παραχώρησης, επανεκκινούν οι διαδικασίες μελετών και αδειοδοτήσεων για τις μαρίνες Συβότων και τα τουριστικά καταφύγια Πλαταριάς και Σαγιάδας. Για τη μαρίνα Ηγουμενίτσας σημείωσε ότι βρίσκεται σε εξέλιξη διαβούλευση σχετικά με τις δυνατότητες ανάπτυξης της περιοχής ελλιμενισμού σκαφών και τις παρεμβάσεις που μπορούν να γίνουν.

Το master plan προκάλεσε πάντως έντονο προβληματισμό, κυρίως γύρω από τη σχεδιαζόμενη χωροθέτηση καρνάγιου απέναντι από τη μαρίνα Ηγουμενίτσας. Δημοσιογράφοι της περιοχής εξέφρασαν αμφιβολίες για το κατά πόσο ένας τέτοιος σχεδιασμός συνάδει με τον τουριστικό χαρακτήρα που επιχειρείται να αποκτήσει η πόλη. Στο ίδιο πλαίσιο, ο Παναγιώτης Νταής επανέλαβε ότι ο Δήμος Ηγουμενίτσας εξακολουθεί να διατηρεί ενστάσεις για πλευρές του master plan, τονίζοντας ωστόσο ότι οι διαφωνίες εκφράζονται θεσμικά και χωρίς να διακόπτεται η συνεργασία με τον ΟΛΗΓ.

Ξενία, πανεπιστήμιο και η φυσιογνωμία της πόλης

Στη διάρκεια της συζήτησης επανήλθε και το ζήτημα της συνολικής φυσιογνωμίας της Ηγουμενίτσας, με αναφορές στην απουσία πανεπιστημιακής παρουσίας και στη συνεχιζόμενη απομάκρυνση νέων ανθρώπων από την περιοχή. Αρκετοί από τους παριστάμενους υποστήριξαν ότι ο τουρισμός από μόνος του δεν αρκεί για να δημιουργήσει σταθερή ανάπτυξη και μόνιμες θέσεις εργασίας.

Στο πλαίσιο αυτό τέθηκε και το θέμα του παλιού Ξενία Ηγουμενίτσας. Ο Βασίλης Γιόγιακας αποκάλυψε ότι η ΕΤΑΔ έχει ήδη ζητήσει από το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων την επιστροφή του ακινήτου, ώστε να ξεκινήσει διαδικασία αναζήτησης επενδυτή για τουριστική αξιοποίησή του. Ο Παναγιώτης Νταής ανέφερε ότι ο Δήμος έχει ήδη ολοκληρώσει μελέτη ανάπλασης της παραλιακής ζώνης μπροστά από το Ξενία, συνδέοντας την παρέμβαση με τη σχεδιαζόμενη μαρίνα και τη συνολική προσπάθεια αλλαγής της εικόνας της πόλης.

Οι αιχμές Καχριμάνη και οι παρεμβάσεις για εργασία και παραγωγή

Ο περιφερειάρχης Ηπείρου Αλέξανδρος Καχριμάνης επανήλθε με αιχμές για τις καθυστερήσεις στα έργα υποδομής και ειδικά στον άξονα Ηγουμενίτσα – Μαυρομάτι, επιρρίπτοντας ευθύνες στην Εγνατία Οδό Α.Ε. για τη στασιμότητα μελετών και περιβαλλοντικών αδειοδοτήσεων. Παράλληλα υποστήριξε ότι η Αλβανία κινείται ταχύτερα στην ανάπτυξη των δικών της οδικών συνδέσεων, με αποτέλεσμα η ελληνική πλευρά να χάνει ανταγωνιστικότητα.

Ο Αλέξανδρος Καχριμάνης έθεσε ακόμη ζητήματα που αφορούν την αγορά εργασίας και τον αναπτυξιακό νόμο, υποστηρίζοντας ότι οι περιφερειακές οικονομίες δυσκολεύονται να προσελκύσουν επενδύσεις, ενώ έκανε λόγο και για σοβαρές ελλείψεις προσωπικού σε επιχειρήσεις και τουριστικές μονάδες.

Στις συζητήσεις παρενέβη και ο αντιπρόεδρος του Επιμελητηρίου Θεσπρωτίας Ναπολέων Τσάνης, ο οποίος ζήτησε μεγαλύτερη χρηματοδοτική στήριξη για το πρόγραμμα «Αλιεία – Θάλασσα», σημειώνοντας ότι οι υδατοκαλλιέργειες αποτελούν βασικό πυλώνα της τοπικής οικονομίας. Όπως ανέφερε, οι διαθέσιμοι πόροι δεν επαρκούν για να καλύψουν τις επενδυτικές προτάσεις που έχουν κατατεθεί, ενώ περίπου ένας στους δέκα εργαζόμενους στη Θεσπρωτία συνδέεται άμεσα ή έμμεσα με τον κλάδο των ιχθυοκαλλιεργειών.

Μπλεντάρ Χούμο (Έντι)