1 Vote
απο την συνεργάτιδα μας Λουκία:
Όμορφο το πανηγύρι των Αγίων Πάντων και πολύς κόσμος προσήλθε και παρακολούθησε τη θεία λειτουργία
μετά τη θεία λειτουργία ο κόσμος κάθισε και ακολούθησε σερβίρισμα του βραστού
παρούσες οι αρχές
και πλήθος κόσμου
κι αφού φάγανε και ήπιανε ξεκίνησε ο χορός απο τον ιερέα
Απαντώντας στο ερώτημα φίλων και αναγνωστών ¨που βρήκες τόσα στοιχεία¨ για τα βιβλία μου¨Κάτι για το Φιλιάτι¨ και ¨Φιλιάτες Ιστορικά και Λαογραφικά Στοιχεία¨ αναγράφω οτι μελέτησα- μεταξύ των άλλων πηγών- και τα παρακάτω βιβλία, από τα οποία σταχυολόγησα διάφορα ιστορικά και λαογραφικά στοιχεία. Η ιστορία πρέπει να έχει τεκμηρίωση και όπως θα διαπιστώσατε όλα όσα παραθέτω στα βιβλία βασίζονται σε τεκμήρια- παράδειγμα το πότε ιδρύθηκε η Φιλαρμονική Φιλιατών και η ποδοσφαιρική ομάδα ΑΡΗΣ Φιλιατών, το αποδεικνύουν τα επίσημα έγγραφο ίδρυσης τους και όχι ¨κάπου το είχα δει γραμμένο.¨ Την σταχυολόγηση θα την δημοσιοποιήσω σε συνέχειες στην ιστοσελίδα- ίσως φανεί χρήσιμη σε κάποιον μελετητή.
ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΗΠΕΙΡΟΣ Πουκεβίλ, γύω στα 1815
-Ηπειρος: «Σμικρογραφία όλων των τόπων και κλιμάτων»
-Κονίσπολι, πληθυσμός 600 μουσουλμανικών οικογενειών, υπόλοιπο που εξολόθρευσε κατά τα 2/3 η πανώλης τουυ 1780.
-Ρει δε Θύαμις ποταμός που χωρίζει την Θεσπρωτία από την Κεστρίνη ΣΤΡΑΒΩΝ
– Τις 1 Μάρτη 1716 απεσταλμένος του Σουλτάνου έφτασε στα Γιάννενα με φιρμάνι που υποχρέωνε τους κατοίκους να ανοίξουν δρόμο από Λάρισα ως Σαγιάδα με 60 πόδια πλάτος.
-Η επικράτεια του ΑΛΗ το 1806 τέλειωνε στη γέφυρα Ραικου, από κει και κάτω είναι ο συνασπισμός των Μπέηδων της Τσαμουριάς.
-Λεπτοκαρυά: 40 Αλβανικές Χριστιανικές οικογένειες υποτελείς στον Μπέη των Φιλιατών.
-Περιγραφή εμπορικού Δρόμου Ιωαννίνων- Φιλιατών- Σαγιάδας:
Βελτίστα- Βουρδάρι- Γέφυρα Ράικου-περνούμε τον Καλαμά ακολουθούμε δρομάκι με τρία πόδια πλάτος και σε 3 ώρες μπαίνουμε στο χωριό Αραχοβίτσα η Σαραχοβίτσα. Στα νότια του βουνού Χαμουσί, υπάρχει το χωριό Ριζό, ¾ της λεύγας στα βορειοδυτικά το μοναστήρι της Αγίας Τριάδας χρισμένο σε ερείπια αρχαίου ναού. Η Αραχοβ΄τσα καταστράφηκε από σεισμό 12/1814. Από Αραχοβίτσα συνεχίζουμε πορεία στην πεδιάδα κι ένα μίλι νοτιότερα κατεβαίνουμε ένα μονοπάτι σαν σκάλα για να επιστρέψουμε στον δρόμο Φιλιατών. Ένα μίλι από Ραβενί παίρνουμε τον δρόμο μέσα από δάση και φτάνουμε σε λιθόστρωτο δρόμο που καταλήγει σε χάνι χτισμένο από τον ΑΛΗ με δύο πύργους- στο ύψος του βουνού ΒΙΓΛΑ Κεραμίτσας. Αφήνοντας δεξιά αυτά τα μέρη και μέσο μονοπατιού έχοντας δυτικά το βουνό Φαινικοβο μπαίνουμε στην περιοχή Θεσπρωτίας που ονομάζεται Καζι της Σκάλας. Από τους Πύργους της Βίγλας σε μισή ώρα δρόμο μέσα από γκρεμούς και χειμάρους βρισκόμαστε στις όχθες του ποταμού Κεραμίτσας.. Από κει αναιβένουμε ένα ψηλό βουνό σε μια πηγή και σε μισή λλεύγα φτάνουμε στον απότομο δρόμο για τις σκάλες. Δεξιά από τους Πύργους σε μισή λεύγα υπάρχει το χωριό Κεραμίτσα με 159 χριστιανικές οικογένειες. Αυτός ο «εναέριος» δρόμος που υψώνεται 800 πόδια πάνω από τον ποταμό Κεραμίτσας επιδιορθώθηκε το 1716, την εποχή που ο Καρα Μουσταφά Πασάς κατέβηκε από την Ρωμυλία με 65.000 στρατό για την πολιορκία της Κέρκυρας.
-Το Κκκινολιθάρι ήταν τον 15ο αιώνα το όριο των Ενετικών κτίσεων. Κατεβαίνοντας συναντάμε πέτρινη γέφυρα με τρείς καμάρες και περνάμε απέναντι και βρίσκουμε πηγάδι και πεζόδρομο για το Φοινίκι. Από το πηγάδι της Φοινίκης βαδίζουμε μεσα στην πεδιάδα στα εύφορα χωράφια περνούμε την γέφυρα και σε μισή ώρα ανάβασης αντικρύζουμε το υπέροχο θέαμα Φιλιατών.
«Ξεδιπλώνεται στην πλαγιά ενός απόκρημνου λόφου. Η πανπραμική και ειδυλλιακή θέση της προκαλεί έκπληξη και θαυμασμο. Ευρύχωρα και άνετα σπίτια, κομψοί και περιποιημένοι μιναρέδες, ομαλά βουναλάκια σκεπασμένα με ελιές και λεμονιές δίνουν μια ωραία θέα που λυπάμαι πολύ που δεν μπορώ να την ζωγραφίσω που δεν παύει να είναι αληθινό κα που ξεπερνάει ωστόσο τις δημιουργίες των πιο μεγάλων ζωγράφων. Αυτή η πόλη σκορπισμένη σε ένα οροπέδιο ανάλογα με τις φυλλές των Αλβανών που κατοικούσαν σε αυτή, το 1814 αριθμούσε 420 σπίτια και τρία Τζαμιά, δημοσια λουτρά, ευρύχωρες υπαίθριες στέρνες. Φιλελεύθεροι η μάλλον αναρχικοί και χωρισμένοι σε φάρες σόγια οι Αλβανοί των Φιλιατών απολαμβάνουν την ευτυχία με τον δικό τους τρόπο. Σε< κανένα άλλο μέρος δεν συναντάει κανείς πληθυσμό τόσο φανταχτερό τόσο λαμπρό. Η ευρωστία και η υγεία ήταν τα μεγάλα φυσικά τους χαρίσματα και αγαθά. Οι ωραιότερες γυναίκες της Ελλάδας ενωμένες με τέτοιους άνδρες διαιωνίζουν μια ιδιαίτερη φυλά στην οποία ξανάβρισκε κανείς χαρακτηριστικά από τις ηρωικές ράτσες της ελληνικής αρχαιότητας. Ανάμεσα στους σημερινούς νέους οι καλλιτέχνες θα αναγνώριζαν το κεφάλι του Θησέα και στους γέρους το κεφάλι του Νέστορα. Ψυχωμένοι όλοι με άγρια υπερηφάνια ένοιωθαν την μη υποτεγή στον Σατράπη της Ηπείρου σαν αγαθό.Οι κάτοικοι των Φιλιατών ήταν οι μόνοι που σήκωσαν κεφάλι στον Αλή Πασά. Ήταν όμως το χρυσό που τους ανάγκασε να υποκύψουν.
-ΠΑΝΟΥΚΛΑ ΣΕΛ. 110-111, στα 1816 την είχε προβλέψει ο Πουκεβίλ.
-Σκέφαρι, τουρκοχώρι με 80 οικογένειες.
-Πεδιάδα Πλεσίβιτσας με ποταμάκι και 15 μύλους.
-Σμέρτο η Μύρτο χωριό…
-Λιόπεση
-Εως το 1797 που διαμελίσθηκε η δημοκρατία της Βενετίας οργάνωνε κι ενίσχυε το συνασπισμό των Μπέηδων από Χειμάρα έως Παραμυθιά, ώστε να μην έχουν εξάρτηση από Πασά Δελβίνου και Ιωαννίνων, για δικά τους συμφέροντα βέβαια. Μετά την πτώση της πρώτης μέσα σε 10 χρόνια ο Αλή έγινε κύριος της Θεσπρωτίας.
-Το 1442 η σύγκλητος της Βενετίας όρισε στους υπηκόους της της Παργας, Βουθρωτού, Βάστιας να σχηματίσουν ομάδες τοξοτών για να υπερασπίσουν τους εαυτούς τους από τους Τούρκους.
Με ιδιαίτερη επιτυχία πραγματοποιήθηκε την Παρασκευή 5 Ιουνίου 2026 στο
Δημοτικό Πολιτιστικό Κέντρο «Πάνθεον» στην Ηγουμενίτσα η παρουσίαση του
βιβλίου της Κωνσταντίνα Καρακώστα με τίτλο «Από τη Μοσχόπολη στο
Μίσκολτς της Ουγγαρίας».
Χαιρετισμούς απηύθυναν εκπρόσωπος της Ιερά Μητρόπολη Παραμυθίας,
Φιλιατών, Γηρομερίου και Πάργας, ο βουλευτής Βασίλης Γιόγιακας, ο
Αντιπεριφερειάρχης Θεσπρωτίας κ. Θωμάς Πιτούλης και ο Δήμαρχος
Ηγουμενίτσας Παναγιώτης Νταής, οι οποίοι εξήραν τη σημασία της έκδοσης
και τη συμβολή της στη διατήρηση της ιστορικής μνήμης του βλαχόφωνου
ελληνισμού.
Για το βιβλίο μίλησαν ο Χρήστος Δ. Μερεντίτης, καθηγητής στο Τμήμα
Ιστορίας – Αρχαιολογίας του Πανεπιστήμιο Πατρών, ο Βαγγέλης Ντούλες,
βουλευτής και πρόεδρος του ΚΕΑΔ, ο Μιχάλης Μαγειρίας, πρόεδρος της
Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Πολιτιστικών Συλλόγων Βλάχων, καθώς και η ίδια
η συγγραφέας, η οποία αναφέρθηκε στη μακρόχρονη έρευνα και τα ιστορικά
στοιχεία που περιλαμβάνονται στο έργο της.
Η εκδήλωση συγκέντρωσε σημαντική παρουσία κοινού, καθώς και εκπροσώπων
της τοπικής αυτοδιοίκησης, μεταξύ των οποίων αντιδήμαρχοι και δημοτικοί
σύμβουλοι, επιβεβαιώνοντας το ενδιαφέρον για τη διαδρομή του βλαχόφωνου
ελληνισμού.
Θερμές ευχαριστίες στην Πρόεδρο του Συλλόγου Βλάχων Θεσπρωτίας, κ.
Ντίτορα Χριστίνα, στο Διοικητικό Συμβούλιο και σε όλα τα μέλη του
Συλλόγου για τη θερμή φιλοξενία, την άψογη συνεργασία και την πολύτιμη
στήριξή τους στην πραγματοποίηση της εκδήλωσης.
Μετά το πέρας της παρουσίασης ακολούθησε χορευτική παράσταση από το
χορευτικό τμήμα του Συλλόγου Βλάχων Θεσπρωτίας. Οι χορευτές παρουσίασαν
παραδοσιακούς βλάχικους χορούς, προσφέροντας στο κοινό μια ξεχωριστή
εμπειρία και αναδεικνύοντας τη ζωντανή παράδοση του βλαχόφωνου
ελληνισμού
Σημαντικές βελτιώσεις στο θεσμικό πλαίσιο για την παραχώρηση χρήσης αιγιαλού και παραλίας περιλαμβάνονται σε σχέδιο νόμου του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών που έχει τεθεί σε δημόσια διαβούλευση. Οι ρυθμίσεις έρχονται σε συνέχεια πρωτοβουλίας 14 βουλευτών της Νέας Δημοκρατίας στην οποία συμμετείχε ο Βασίλης Γιόγιακας. Οι βουλευτές είχαν αναδείξει συγκεκριμένα προβλήματα που προέκυψαν κατά την πρώτη περίοδο εφαρμογής του Ν. 5092/2024 και είχαν ζητήσει στοχευμένες βελτιώσεις με τις οποίες παράλληλα διατηρούνται οι βασικοί σκοποί του νόμου για τη νομιμότητα, την προστασία του περιβάλλοντος και τη διασφάλιση του κοινόχρηστου χαρακτήρα των παραλιών.
Μεταξύ των σημαντικότερων αλλαγών περιλαμβάνεται η δυνατότητα προσωρινής παραχώρησης χρήσης αιγιαλού και παραλίας – εφόσον εκκρεμεί η εξέταση εμπρόθεσμης αίτησης για τουλάχιστον 10 ημέρες από την υποβολή της – με την προσωρινή άδεια να ισχύει έως την τελική σύναψη σύμβασης και με την προϋπόθεση καταβολής παραβόλου που είτε συμψηφίζεται είτε καταπίπτει υπέρ του Δημοσίου, ανάλογα με την έκβαση της αίτησης. Παράλληλα, δίνεται η δυνατότητα παραχώρησης χωρίς δημοπρασία για διάστημα έως τριών ετών σε νόμιμα λειτουργούσες όμορες επιχειρήσεις, όπως ξενοδοχεία, ενοικιαζόμενα καταλύματα, καταστήματα υγειονομικού ενδιαφέροντος και κάμπινγκ.
Επίσης, προβλέπεται η δυνατότητα επανένταξης επιχειρήσεων που είχαν αποκλειστεί από διαδικασίες παραχώρησης λόγω παραβάσεων, υπό την προϋπόθεση εξόφλησης των σχετικών προστίμων, καθώς και μεταβατική ρύθμιση έως το τέλος του 2026 για επιχειρήσεις και σωματεία με συμβάσεις παραχώρησης που έχουν λήξει, προκειμένου να συνεχίσουν προσωρινά τη δραστηριότητά τους με υπεύθυνη δήλωση και καταβολή ανταλλάγματος. Σε περίπτωση ψευδών δηλώσεων προβλέπονται υψηλά πρόστιμα και πολυετής αποκλεισμός από νέες παραχωρήσεις.
Ιδιαίτερα σημαντικές είναι και οι ρυθμίσεις που απλοποιούν τις διαδικασίες στις περιπτώσεις όπου ακίνητα της ΕΤΑΔ παρεμβάλλονται μεταξύ επιχείρησης και αιγιαλού. Θεσπίζονται σαφείς προθεσμίες για τη λήψη αποφάσεων, προβλέπεται μηχανισμός σιωπηρής συναίνεσης όταν δεν παρέχεται απάντηση εντός των καθορισμένων χρονικών ορίων και διευρύνεται η έννοια της «όμορης επιχείρησης» σε περιπτώσεις όπου παρεμβάλλονται δρόμοι, πλατείες ή ακίνητα της ΕΤΑΔ. Σε ορισμένες περιπτώσεις, δίνεται δυνατότητα επέκτασης της σύμβασης και στο ενδιάμεσο τμήμα, με οικονομικό αντάλλαγμα που καθορίζεται από την ΕΤΑΔ.
«Οι αλλαγές αυτές απαντούν σε πραγματικές δυσκολίες που αντιμετώπισαν επιχειρήσεις και σωματεία, διατηρώντας παράλληλα τους βασικούς σκοπούς του νόμου. Είναι μια θετική εξέλιξη που διευκολύνει τη νόμιμη επιχειρηματική δραστηριότητα και ενισχύει την ασφάλεια δικαίου για επιχειρήσεις και σωματεία και της περιοχής μας.», δήλωσε ο Βασίλης Γιόγιακας.
ΝΕΑ των ΦΙΛΙΑΤΩΝ 
Written
on 07/06/2026