
Απαντώντας στο ερώτημα φίλων και αναγνωστών ¨που βρήκες τόσα στοιχεία¨ για τα βιβλία μου¨Κάτι για το Φιλιάτι¨ και ¨Φιλιάτες Ιστορικά και Λαογραφικά Στοιχεία¨ αναγράφω οτι μελέτησα- μεταξύ των άλλων πηγών- και τα παρακάτω βιβλία, από τα οποία σταχυολόγησα διάφορα ιστορικά και λαογραφικά στοιχεία. Η ιστορία πρέπει να έχει τεκμηρίωση και όπως θα διαπιστώσατε όλα όσα παραθέτω στα βιβλία βασίζονται σε τεκμήρια- παράδειγμα το πότε ιδρύθηκε η Φιλαρμονική Φιλιατών και η ποδοσφαιρική ομάδα ΑΡΗΣ Φιλιατών, το αποδεικνύουν τα επίσημα έγγραφο ίδρυσης τους και όχι ¨κάπου το είχα δει γραμμένο.¨ Την σταχυολόγηση θα την δημοσιοποιήσω σε συνέχειες στην ιστοσελίδα- ίσως φανεί χρήσιμη σε κάποιον μελετητή.
Η συνθήκη της Φοινίκης
Όλο τον 3ο αι. π.Χ. η Ελλάδα σπαράσσεται από εμφυλιοπολεμικές, διαμάχες.
Φίλιππος Ε΄, 221-175 π.Χ., κυρίαρχος και η Αιτωλική Συμπολιτεία το 217 π.Χ..
205 π.Χ. Συνθήκη ειρήνης της Φοινίκης, τέλος α΄ μακεδονικού πολέμου, άνοιξε την πόρτα για Ρωμαίους στα ελληνικά πράγματα.
215 π.Χ., Φίλιππος ε΄, συμμαχία με Καρχηδόνα.
Πολύβιος, ιστορικός από την Αχαΐα που έγραψε ιστορία για την περίοδο που ζούσε, δηλ. 3ο και 2ο π.Χ. αι.
214-205 π.Χ., Α΄ μακεδονικός πόλεμος.
211 π.Χ., συμμαχία Ρωμαίων – Αιτωλών.
Βασιλεύς Ιλλυρίας Σκερδελαϊδας, Θράκης Πλευράτος, Στρατηγός Αιτωλών Σκόπας.
211 π.Χ., πολιτική ουδετερότητα των ηπειρωτών.
205 π.Χ., τρεις στρατηγοί της ανώτατης ηγεσίας του κοινού των ηπειρωτών, Αέροπος, Δέρδας, Φίλιππος, συμμετείχε και ο Αμύνανδρος, βασιλιάς των Αδαμανών (νότια Πίνδος).
Η Φοινίκη ήταν πρωτεύουσα του κοινού των ηπειρωτών, πόλη ευδαιμονέστατη, οι κάτοικοί της όμως ανάξιοι. Το 230 π.Χ. είχαν Γαλάτες μισθοφόρους να φυλάν την πόλη τους, αλλά αυτοί μαζί με Ιλλυριούς της Τεύτας ( βασίλισσας λησταρχίνας) την λεηλάτησαν, φαίνεται όμως ότι η Φοινίκη έδωσε στην Τεύτα την Ατιντανία γιατί αργότερα όταν έχασε τον πόλεμο αυτή από τους Ρωμαίους την έδωσε στους Ρωμαίους, οι οποίοι μετά τη συνθήκη της Φοινίκης την έδωσαν πάλι στην Ήπειρο (Ατιντανία-Δρόπολις)
Τίτος Λίβιος έγραψε το 50 μ.Χ.
Σύμμαχοι στη Συνθήκη από τους Μακεδόνες Προυσίας βασιλέας της Βιθυνίας, Αχαιοί, Βοιωτοί, Θεσσαλοί, Ακαρνάνες, Ηπειρώτες. Από την πλευρά των Ρωμαίων οι Τρώες, βασιλέας Περγάμου Άτταλος, βασιλέας Ιλλυρίας Πλευράτος, Κάσιοι, Αθηναίοι. Μεσσήνιοι και Ναβίς τύραννος Λακεδαιμονίων.
Αππιανός από Αλεξάνδρεια, έγραψε το 200 μ.Χ.
202 νίκη των Ρωμαίων επί των Καρχηδονίων, συνθηκολόγηση.
200 π.Χ.-198 β΄ μακεδονικός πόλεμος, ήττα στις Κυνός Κεφαλές του Φιλίππου και συνθηκολόγηση (ο Φίλιππος πέθανε το 175 π.Χ.). Το 198 στρατηγός Παυσανίας και ιππικού Αλέξανδρος. Ηπειρώτες ήταν στη συνθήκη για συμφέροντα Ηπειρωτών.
Περσέας, 175 π.Χ.
Οι Ρωμαίοι προετοιμάζοντας τον Γ΄ μακεδονικό πόλεμο έστειλαν αντιπροσώπους στη Γιτάνη και πέτυχαν να διασπάσουν το ουδετερόφιλο ηπειρωτικό κοινό, δημιουργώντας φιλορωμαϊκή μερίδα, η οποία έστειλε 400 άνδρες για να προστατέψουν τους Ορέστας (βορειοανατολικά τους) από την μακεδονική δυναστεία.
Χαρόπας ο πρεσβύτερος, (παππούς του νεώτερου), δημιουργός της φιλορωμαϊκής οικογ. Παράδοσης, έντιμος άνδρας (Βιβλίο του ιδίου)
Στην Ήπειρο υπήρξαν τελικά τρεις τάσεις: Φιλομακεδόνες Θεόδοτος, φιλόστρατος που δημιούργησαν το 170 π.Χ. την αρπαγή του ύπατου Αουλο Οστίλιο από την φανωτή με τον Περσέα, αλλά δεν τα κατάφεραν. Από τότε στην Ήπειρο επικρατεί χάος, παντού το διατρέχουν ξένοι στρατοί. Ηγέτες του κοινού ήταν ο Κέραμος από την Τέκμονα και ο Αντίνοος Κλαθιάτος από Πασσαρώνα μετά τη φυγή του Θεόδοτου.
Κέφαλος : σωστός και σοφός στην αρχή, ουδέτερος αλλά φοβούμενος διαβολές του Χαρόπα έφυγε στην αυλή του Περσέα. Ο Τίτος Λίβιος αναφέρει γι’ αυτόν σαν τον μόνο υπεύθυνο της φιλομακεδονικής μεταστροφής, αφού αποσκίρτησε από τους Ρωμαίους και ο Πλάβιος.
Χαρόπας : ρυθμιστής της κατάστασης τα κοινά μετά την φυγή και του Κέφαλου.
168 π.Χ. στην Πύδνα της Μακεδονίας ο Λεύκιος Αιμίλιος Παύλος διέλυσε το μακεδονικό στρατό και κράτος, συνέλαβε τον Περσέα. Οι φιλομακεδόνες ηπειρώτες ξαναγύρισαν στις πόλεις του και εκεί προέβαλαν αντίσταση τέσσερις, η Πασσαρόν, η Τέκμων, η Φυλάκη και το Οραίον (Αμμότοπος) στο Λεύκος Αννίκος το καλοκαίρι του 167. Ο Λεύκος Αιμίλιος Παύλος πήρε εντολή να λεηλατήσει τις ηπειρωτικές πόλεις και έτσι κατέστρεψε 70 και εξανδραπόδησε 150 χιλιάδες ανθρώπους που πήρε στην Ιταλία. Η Ήπειρος υπήρξε έρημη χώρα ακόμα για αιώνες (Στράβων) η Φοινίκης δεν καταστράφηκε τότε.
Η καταστροφή της Ηπείρου από τους Ρωμαίους. Ο τρίτος μακεδονικός πόλεμος ξεκίνησε το 171 π.Χ. Ο Περσέας συγκέντρωσε 43000 στρατό το μεγαλύτερο που είχε συγκεντρωθεί ποτέ στην Ελλάδα και ο Τίτος Λίβιος αναφέρει μια για τις εθνότητες που τον απαρτίζαν και τον εξοπλισμό τους. Τους πρώτους χρόνους ο Περσέας νικούσε συνέχεια τους Ρωμαίους. Ο Ηπειρώτες τα δυο πρώτα χρόνια κρατήσαν ουδέτερη στάση. Το 170 π.Χ. έγινε επεισόδιο σύλληψης του ύπατου Αουλου Ουστίλιου ο οποίος φιλοξενήθηκε στο σπίτι του Νέστορα Κρόπιου ο οποίος έμαθε για τα σχέδια απαγωγής και τον φυγάδεψε νύχτα για την Γιτάνη. Το 169 οι Μολοσσοί με τους αρχηγούς Κέφαλο-Αντίνοο και Θεόδοτο ήταν φιλομακεδόνες καθωσπρέπει φιλορωμαίοι με τον Χαρόπο. Το 169 έγια πολιορκία της Φανωτής από τον Άππιο Κλαύδιο, η επίθεση αποκρούστηκε από τον Κλένα που είχε αφήσει φρουρά ο Περσέας, τον κυνήγησε και νίκησε μέχρι τον Αώο πεδιάδα Μελεώνα. Ο στρατός του Περσέα έφτασε τις 100.000 στους λόφους της Πύδνας. Έτσι και των Ρωμαίων, αλλά έχασε τον πόλεμο τυχαία. Η Μακεδονία χωρίστηκε σε 4 κρατίδια, ο θησαυρός του Περσέα πήγε στην Ρώμη όπως και όσοι εναντιώθηκαν για να δικασθούν.
Χαροψ Μαχατα, γιος της Φιλώτας (Φιλώτιδα). Έκανε αρπαγές, ληστείες, εκβιασμούς εναντίον των φιλομακεδόνων. Γράφει γι’ αυτόν ο Διόδωρος Σικελιώτης τον α΄ αι. μ.Χ. Μαζί τους τάχθηκαν και ο Μύρτων μαζί με το γιο του Νικάνωρα που ήταν καλά μέχρι τότε. Όπως αναφέρει ο Πολύβιος. Το 167 καλοκαίρι διοργανώθηκε γιορτή στην Αμφίπολη για την νίκη επί των μακεδόνων. Εκεί ήταν και ο Χαρόπας και ο Νικίας από την Ήπειρο. Το 168 π.Χ. η πόλη που παραδόθηκε στους Ρωμαίους ήταν η Φανωτή, εκεί άφησε μικρή δύναμη ο Λεύκιος Ανίκιος Γκάλλος και κατευθύνθηκε στην Πασαρόνα, ο Αντίνοος και ο Θεόδοτος δεν ήθελαν να την παραδώσουν αλλά ένας νεαρός Θεόδοτος είπε πρώτη φορά βλέπω μια πόλη να γίνεται θυσία για δύο ανθρώπους έτσι άνοιξαν τις πύλες και οι δύο ρίχτηκαν κατά των ρωμαίων και βρήκαν το θάνατο. Το ίδιο έγινε και στην Τέκμονα με τον Κέφαλο έτσι σχεδόν ειρηνικά κατελήφθη και η Ήπειρος. Το Φθινόπωρο του 167 ο Λεύκιος Αιμίλιος Παύλος πήρε εντολή από τη Σύγκλήτο στην οποία κυρίαρχη μορφή ήταν ο Κάτων να λεηλατήσει τις πόλεις που τάχθηκαν με τον Περσέα έτσι 70 πόλεις καταστράφηκαν και 150.000 εξανδραποδήθηκαν «έθνος όλον κατεκερματισθέν» γράφει ο Πλούταρχος. Παυσανίας έγραψε το 20 αι. μ.Χ. Η Ήπειρος ήταν έρημη χώρα Πλούταρχος….η Ιταλία πλημμύρισε ηπειρώτες σκλάβους. Ο Χαρόπας μοναδικός κυρίαρχος αλωνίζει. Παίρνει σε απόφαση στη Φοινίκη την έγκριση να εκτελέσει κάποιους πολιτικούς αντιπάλους. Αυτοί περνάνε τα βουνά. Αυτός πηγαίνει στη Ρώμη να πετύχει έγκριση της Συγκλήτου. Εκεί του γυρνάνε την πλάτη όλοι, μιλά στη Σύγκλητο που δεν τον δικαιώνει, επιστρέφοντας στην Ήπειρο πεθαίνει στο Μπρίντιζι από άγνωστη αιτία. Μερικές πόλεις που καταστράφηκαν : Αντιγόνεια, Βερενίκη, ….Ελίκρανον, Γιτάν, Ωραίον, Πασσερόν, Τράμπυα, Τέκμων, Φανωτή, Φυλακή, Χαράδρος Η Δωδώνη καταστράφηκε αλλά ξαναχτίστηκε αμέσως από αυτούς που βρισκόταν στην Ήπειρο. Μετά την καταστροφή άρχισαν την χρονολογία από την καταστροφή έτσι βλέπουμε σε ψηφίσματα στη Δωδώνη έτος τέταρτο κ.λπ. Το 167π.Χ. είναι έτος ξεκληρίσματος του ελληνικού λαού της Ηπείρου που άρχισε να παίρνει μπρος επί Κομνηνών.
Σχολιάστε