Τα υπό ανάδειξη δώδεκα μονοπάτια των 129 χιλιομέτρων στον Δήμο Φιλιατών

Τα υπό ανάδειξη δώδεκα μονοπάτια των 129 χιλιομέτρων στον Δήμο Φιλιατών
Σε πρόσφατο δημοσίευμα του τοπικού τύπου αναφέρεται:
«Πάνω από 120 χιλιόμετρα μονοπατιών παίρνουν ζωή στον Δήμο Φιλιατών.
Σε τροχιά υλοποίησης εισέρχεται ένα σημαντικό έργο για την περιοχή, με τίτλο “Ανάδειξη υφιστάμενων διαδρομών (μονοπάτια)”. Στόχος της παρέμβασης είναι η οργανωμένη αξιοποίηση του φυσικού πλούτου της περιοχής, η ενίσχυση της επισκεψιμότητας και η ανάπτυξη ήπιων μορφών τουρισμού, με σεβασμό στο φυσικό περιβάλλον.
Το έργο έχει συνολικό προϋπολογισμό 717.295 ευρώ και εκτελείται από την εταιρεία “Καραλής Κωνσταντίνος – Γεωπόνος – Τεχνικά Έργα”. Οι παρεμβάσεις περιλαμβάνουν καθαρισμούς, διαμορφώσεις και τοποθέτηση σήμανσης, με στόχο τη δημιουργία ενός ασφαλούς και λειτουργικού δικτύου διαδρομών για κατοίκους και επισκέπτες.»
Όπως είναι φυσικό, η είδηση αυτή δημιούργησε αισιοδοξία σε όσους ενδιαφέρονται για την ανάπτυξη της περιοχής. Αναπτέρωσε όνειρα και προσδοκίες ανθρώπων που πιστεύουν ότι ο φυσικός πλούτος του Δήμου Φιλιατών και, ιδιαίτερα, της Μουργκάνας μπορεί να αποτελέσει σημαντικό μοχλό ανάπτυξης.
Ένας από αυτούς είμαι κι εγώ.
Γεννημένος και μεγαλωμένος στη σκέπη της Μουργκάνας και, παρότι η ζωή με οδήγησε μακριά από τον τόπο μου, δεν έπαψα ποτέ να ενδιαφέρομαι γι’ αυτόν και να διατηρώ στενή επαφή μαζί του.
Το πρώτο μονοπάτι που θέλησα να εξερευνήσω, προκειμένου να διαπιστώσω ιδίοις όμμασι τα αποτελέσματα της διάνοιξης, ήταν το μονοπάτι του Αμπελώνα (Πόβλας), συνολικού μήκους 33,3 χιλιομέτρων, το οποίο ξεκινά από την Πόβλα και καταλήγει στη γέφυρα της Λαγκάβιτσας, στον δρόμο Ραβενής – Βροσύνας.
Περπάτησα ένα τμήμα του, από τη Λέκουφα (Γαρδίκι) έως τη Μηλέα (Κωστάνα), μήκους περίπου πέντε χιλιομέτρων.
Στο βίντεο που συνοδεύει την παρούσα ανάρτηση έχω καταγράψει χαρακτηριστικά τμήματα της διαδρομής, ώστε ο καθένας να μπορεί να αποκτήσει μια πιο ολοκληρωμένη και αντικειμενική εικόνα για την κατάσταση στην οποία βρίσκεται σήμερα το μονοπάτι.
Δυστυχώς, η εμπειρία μου από τη συγκεκριμένη διαδρομή δεν με άφησε ικανοποιημένο.
Παρότι το μονοπάτι έχει πρόσφατα διανοιχθεί, αρκετά τμήματά του εξακολουθούν να είναι ιδιαίτερα δύσκολα στην προσπέλαση από μια ομάδα περιπατητών. Σε αρκετά σημεία το άνοιγμά του είναι υπερβολικά στενό. Αν λάβουμε, μάλιστα, υπόψη ότι ορισμένα είδη χλωρίδας συνεχίζουν να αναπτύσσονται και το φθινόπωρο —για παράδειγμα τα βάτα—, είναι θέμα ημερών να κλείσουν και πάλι αρκετά σημεία στα οποία σήμερα ένας άνθρωπος περνά οριακά.
Παράλληλα, η πορεία δεν είναι επαρκώς οριοθετημένη, ενώ το έδαφος παραμένει αδιαμόρφωτο. Ως αποτέλεσμα, ο περιπατητής αναγκάζεται σε ορισμένα σημεία να καταφεύγει ακόμη και σε κινήσεις που θυμίζουν «αναρρίχηση».
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το σημείο που φαίνεται στο βίντεο, περίπου στο 7:30. Η κλίση του εδάφους στο συγκεκριμένο σημείο καθιστά εξαιρετικά δύσκολη, αν όχι απαγορευτική, την ασφαλή διέλευση.
Και, δυστυχώς, δεν πρόκειται για μεμονωμένο περιστατικό, καθώς παρόμοιες δυσκολίες συναντώνται και σε άλλα σημεία της διαδρομής.
Υπάρχει, όμως, και ένα ακόμη ζήτημα που θεωρώ ότι αξίζει να εξεταστεί.
Ένα τμήμα περίπου δέκα χιλιομέτρων, από τη Μηλέα έως την Καμίτσιανη, το μονοπάτι είναι οριοθετημένο επάνω στον αμαξωτό δρόμο.
Εδώ εύλογα γεννιέται το ερώτημα: ποιο είναι το νόημα ενός μονοπατιού να ακολουθεί επί δέκα χιλιόμετρα έναν αμαξωτό δρόμο;
Γιατί η διάνοιξη δεν έγινε ανατολικά του αμαξωτού δρόμου, προς την πλευρά όπου βρίσκεται το ποτάμι, το λεγόμενο Χωριανό, το οποίο τροφοδοτείται από τις δυτικές πλαγιές της Μουργκάνας; Μια τέτοια επιλογή θα μπορούσε να προσφέρει στον περιπατητή μια πραγματικά φυσική διαδρομή, μέσα από το τοπίο και το φυσικό περιβάλλον της περιοχής, αναδεικνύοντας παράλληλα στοιχεία του τόπου που σήμερα παραμένουν ουσιαστικά αναξιοποίητα.
Επιπλέον, οι πινακίδες σήμανσης δεν είναι σε βάθος αγκυρωμένες, με αποτέλεσμα να είναι ιδιαίτερα ευάλωτες σε οποιαδήποτε πίεση.
Υπάρχει, όμως, και ένα ακόμη ερώτημα σχετικά με τη σήμανση: οι πινακίδες δείχνουν κατεύθυνση μόνο από βορρά προς νότο. Δεν προβλέπεται η δυνατότητα αντίστροφης πορείας; Ένα οργανωμένο δίκτυο μονοπατιών θα πρέπει, κατά τη γνώμη μου, να επιτρέπει στον περιπατητή να κινείται με ασφάλεια και προς τις δύο κατευθύνσεις.
Επειδή μεγάλωσα περπατώντας σε αυτά τα μονοπάτια και επειδή συνεχίζω να είμαι συστηματικός περιπατητής μονοπατιών σε διάφορες περιοχές της Ελλάδας, θεωρώ ότι μπορώ να καταθέσω μια τεκμηριωμένη προσωπική άποψη.
Και η άποψή μου είναι ότι στο συγκεκριμένο έργο, τουλάχιστον στο τμήμα που περπάτησα, δεν έχει γίνει όλη η δουλειά που απαιτείται ώστε το μονοπάτι να μπορεί να προσφέρει με ασφάλεια και ποιότητα αυτό που πραγματικά μπορεί να προσφέρει.
Πληροφορίες που έχω στη διάθεσή μου επιβεβαιώνουν ότι παρόμοια ζητήματα εμφανίζονται και σε άλλες διαδρομές του δικτύου.
Δεν γράφω τα παραπάνω για να μηδενίσω την προσπάθεια ούτε για να υποβαθμίσω τη σημασία του έργου. Το αντίθετο.
Επειδή θεωρώ ότι πρόκειται για ένα πολύ σημαντικό έργο, πιστεύω ότι αξίζει να γίνει σωστά.
Τα 717.295 ευρώ αποτελούν μια σημαντική επένδυση και θα ήταν άδικο ένα έργο με τόσο μεγάλες δυνατότητες να μην αποδώσει στον τόπο όλα όσα μπορεί.
Γι’ αυτό καλώ τον Δήμο Φιλιατών να επιληφθεί του θέματος και να εξετάσει προσεκτικά και συνολικά τα τμήματα των μονοπατιών που έχουν διανοιχθεί. Να διαπιστωθούν τυχόν αστοχίες και να γίνουν οι απαραίτητες παρεμβάσεις, ώστε οι διαδρομές να είναι πραγματικά ασφαλείς, προσβάσιμες και λειτουργικές για τους περιπατητές.
Καλώ, επίσης, τους συντοπίτες μας, αλλά και όσους αγαπούν τη φύση και ενδιαφέρονται για την ανάπτυξη της περιοχής, να περπατήσουν τα μονοπάτια, να τα γνωρίσουν και να καταθέσουν τις παρατηρήσεις τους.
Το έργο αυτό μπορεί να αποτελέσει μια μεγάλη ευκαιρία για τον Δήμο Φιλιατών και τη Μουργκάνα.
Ας φροντίσουμε όλοι ώστε αυτή η ευκαιρία να μην μείνει στη μέση.
Ας δώσουμε στα μονοπάτια μας τη μορφή και τη λειτουργικότητα που τους αξίζει, ώστε να γίνουν πραγματικά δρόμοι ανάπτυξης, γνωριμίας με τον τόπο και επανασύνδεσης με τη φύση.
Ο τόπος μας το αξίζει!
Σχολιάστε