Ιστότοπος για τους Φιλιατες και οχι μονο- με νέα και παλιά, ειδήσεις και σχόλια, λαογραφικά και φωτογραφικά θέματα και την εφημεριδα μας ¨τα ΝΕΑ των Φιλιατών¨ σε ηλεκτρονική μορφή


ΤΗ ΣΥΚΟΦΑΝΤΙΑ

 ΚΑΙ ΤΟΝ ΚΙΤΡΙΝΙΣΜΟ

Τέταρτη εξουσία – Ελευθεροτυπία ή ασυδοσία και ανεξέλεγκτη ελευθεριότητα κίτρινου Τύπου; – Μπαλζάκ: «Αν υπήρχε εφημερίδα των καμπούρηδων, θα αποδείκνυε κάθε πρωί και απόγευμα το κάλλος, την καλοσύνη και την αναγκαιότητα των καμπούρηδων»

Γιώργος Μαστορίδης

     Γιατί ορισμένες εφημερίδες πρέπει να ανήκουν σε κάποιο Κόμμα; Όταν οι δημοσιογράφοι δεν σκέφτονται με το «δικό τους μυαλό», είναι δυνατόν να ενημερώνουν αντικειμενικά το αναγνωστικό κοινό; Ποια είναι τα όρια της δημοσιογραφικής ελευθερίας ή ασυδοσίας; Οι αναγνώστες γιατί πρέπει να διαβάζουν κομματικές εφημερίδες; Το κράτος με τη φορολογία όλων των πολιτών πρέπει να ενισχύει τις στρατευμένες κομματικές εφημερίδες; Η ποιοτική δημοσιογραφία βασίζεται σε αληθινά γεγονότα και είναι πυλώνας της δημοκρατίας. 

     Οι απαρχές της αλήθειας και του ψέματος, της δημαγωγίας και δημοκρατίας, ταυτίζονται ως οι δύο όψεις του ιδίου νομίσματος της ανθρώπινης επικοινωνιακής φύσης. Ο κίτρινος Τύπος, αντί να ενημερώνει αντικειμενικά λέγοντας την αλήθεια, εκμεταλλεύεται, διαστρεβλώνει ή υπερβάλλει κάποια είδηση προκειμένου δημιουργώντας εντυπώσεις να αυξήσει τις πωλήσεις και να προσελκύσει αναγνώστες. Με την απόλυτη διαστρέβλωση της πραγματικότητας, με fake news και ψέματα, ο κιτρινισμός φτάνει στο σημείο όχι απλά να είναι γραφικός.  Στη σημερινή εποχή η εκτεταμένη ρητορική μίσους, οι χαρακτηρισμοί, η τοξικότητα, η κομματική πόλωση και η ακρότητα του λόγου των ΜΜΕ ενισχύονται στο διαδίκτυο και λειτουργούν αντιδημοκρατικά. Πραγματικά, είναι να απορεί κανείς με την δημοσιογραφική πρακτική να αντιμετωπίζονται κοντόφθαλμα και επιπόλαια τα πιο ασήμαντα θέματα έως και τα πιο σοβαρά, όπως τα εθνικά, με μια απίστευτη ελαφρότητα και μικροκομματική υστεροβουλία.

1. Η αλήθεια, το ψέμα και ο κίτρινος Τύπος

     Ως κίτρινος Τύπος ή κίτρινη δημοσιογραφία χαρακτηρίζεται η δημοσιογραφική και εκδοτική πρακτική κυρίως για οικονομικούς ή πολιτικούς λόγους να προβάλλονται με εντυπωσιακό τρόπο θέματα που εξάπτουν την περιέργεια χωρίς την τήρηση των βασικών δεοντολογικών δημοσιογραφικών αρχών, με χρήση υπερβολών ή ακόμα και κατασκευασμένων ιστοριών με σκοπό να προσελκύσει το ενδιαφέρον του κοινού. Πρόκειται για ορολογία που χρησιμοποιείται υποτιμητικά απέναντι σε κάθε μορφή δημοσιογραφίας που δεν τηρεί τις βασικές αξίες και αρχές της δημοσιογραφικής δεοντολογίας. Ο όρος αποτελεί απόδοση του αγγλικού όρου yellow journalism, ο οποίος πρωτοεμφανίστηκε στα μέσα της δεκαετίας του 1890 χαρακτηρίζοντας δύο εφημερίδες που προσπαθούσαν να αυξήσουν η κάθε μία την κυκλοφορία της έναντι της άλλης.

    Ο κιτρινισμός στον Τύπο, αφορά μια παιδική ασθένεια, η οποία σε πολλές χώρες μεταλλάσσεται σε χρόνια πάθηση. Ο γνωστός Γάλλος συγγραφέας Ονορέ ντε Μπαλζάκ  (1799 –1850) αποτυπώνει με χαρακτηριστική ακρίβεια και διορατικότητα το φαινόμενο του κιτρινισμού στον Τύπο της εποχής του με τη χαρακτηριστική φράση: «Αν υπήρχε εφημερίδα των καμπούρηδων,θα αποδείκνυε κάθε πρωί και απόγευμα το κάλλος, την καλοσύνη και την αναγκαιότητα των καμπούρηδων». Ο Μπαλζάκ αντιλαμβάνεται πως στην αρένα της εφήμερης δημοσιότητας όλοι και όλα, φίλοι και εχθροί, ύμνοι και λίβελοι, επευφημίες και αποδοκιμασίες, λειτουργούν στα μέσα μαζικής ενημέρωσης εκείνης της εποχής ως συγκοινωνούντα δοχεία· όλοι και όλα έχουν την τιμή τους: κάθε εφημερίδα είναι μια επιχείρηση ενημέρωσης ή εξαπάτησης, ένα μαγαζί που πουλάει στο κοινό λόγια του χρώματος που θέλει.

2. Οικονομική και ριζοσπαστική εξουσιολαγνεία

     Η γλώσσα που μιλάνε οι άπληστοι, για να βγάλουν και άλλα λεφτά, είναι εκβιαστική και ακραία. Είναι τυχαίο ότι η  φυλλάδα «Χώρα» του γνωστού δημοσιογράφου, εκδότη και πολιτικού αρχηγού, η οποία πωλούσε ελάχιστα φύλλα, έπαιρνε τεράστια κρατική διαφήμιση, μεγαλύτερη ακόμα και από τις πραγματικά επιτυχημένες εφημερίδες; Ο συγκεκριμένος μάλιστα δεν πλήρωνε τους εργαζόμενους. Ακόμα και στον κηπουρό που είχε στο σπίτι στην Πολιτεία «χρωστούσε δέκα μηνιάτικα». Η ανεύθυνη ριζοσπαστική δημαγωγία του κίτρινου κομματικού Τύπου στην πολιτική επιδίωξη να προσελκύσει ή και να παραπλανήσει το ενδιαφέρον του κοινού δεν έχει ούτε ιερό ούτε όσιο.

     Την ίδια δεκαετία η αντιευρωπαϊκή, κομματική και δημοσιογραφική, υστερία προκάλεσε μια τεράστια πολιτική φούσκα που τερατογέννησε τους τσιπροκαμμένους. Ο ψευδόμενος ανεύθυνα και ασύστολα «μ’ ένα νόμο και ένα άρθρο» πολιτικός έπεισε την κοινωνία να τον κάνει πρωθυπουργό. Σήμερα επιχειρώντας να πείσει με αληθείς αναφορές, όπως η ακρίβεια, είναι αναξιόπιστος και όταν ακόμα λέει την αλήθεια. Ματαιοπονεί, όπως ο ψεύτης βοσκός στον διάσημο μύθο του Αισώπου που φώναζε συνεχώς «λύκος στα πρόβατα». Και η παραπομπή σε δίκη του υπουργού Τύπου εκείνης της  διακυβέρνησης, κορυφαίου κομματικού στελέχους της σημερινής Αξιωματικής Αντιπολίτευσης, με την ατιμωτική σε μια δημοκρατική πολιτεία κατηγορία της παράβασης καθήκοντος είναι δείγμα ότι στον δικό τους κόσμο και «πολιτισμό» δεν υπάρχουν ούτε η έννοια της ευθύνης, ούτε της αλήθειας, ούτε του καθήκοντος.  

     Ο σκοπός  δεν αγιάζει το ψέμα και την οργανωμένη ψευδολογία, τους εκβιασμούς και την αντιευρωπαϊκή καταστροφολογία.  Σε βάθος χρόνου η κοινωνία καταβυθίζει  σε αναξιοπιστία και ανυποληψία την ριζοσπαστική υποκρισία και διαβολή, τα ριζοσπαστικά  ιδεολογήματα και τα ακροδεξιά ήακροαριστερά ολοκληρωτικά μορφώματα. Αν υπήρχε πολιτική βούληση το πρώτο Ειδικό Δικαστήριο θα έπρεπε να ήταν για την κατάπτυστη εξάμηνη «διαπραγμάτευση» που κόστισε στη χώρα εκατό (100) δισ. και 99 χρόνια υποθήκευση.

3. Δημοκρατική δημοσιογραφία ενημέρωσης και διαλόγου

     Ελευθεροτυπία ή ασυδοσία και ανεξέλεγκτη ελευθεριότητα κίτρινου Τύπου; Κινητήρια δύναμη της ερευνητικής, τεκμηριωμένης και δημοκρατικής ελευθεροτυπίας είναι πάντα η ελεύθερη αναζήτηση, η στήριξη και διάδοση της αλήθειας. Η ποιοτική δημοσιογραφία που βασίζεται σε γεγονότα είναι σημαντικό στοιχείο για τη δημοκρατία.  Τα ελεύθερα και πλουραλιστικά μέσα ενημέρωσης αποτελούν όχι απλά και μόνο την τέταρτη εξουσία αλλά τη ραχοκοκαλιά της δημοκρατικής κοινωνίας. Χωρίς ποιοτικά μέσα ενημέρωσης, δεν μπορεί να ευδοκιμήσει ο δημόσιος δημοκρατικός διάλογος.

     Ωστόσο, στη χώρα μας οι θλιβερές εικόνες από τη γκρεμισμένη βιβλιοθήκη στο ΑΠΘ δεν αφήνουν και πολλά περιθώρια θετικής σκέψης. Πολλές ιδεολογικές αντιφάσεις και αγκυλώσεις δυναστεύουν την ριζοσπαστική δημοσιογραφία, όπως για παράδειγμα στην παιδεία ο αριστερός ισχυρισμός ότι «δεν πρέπει να καταργηθεί το άσυλο», ενώ οι ίδιοι το καταργούν στην πράξη. Και είναι δυνατόν ένας ψευδής ισχυρισμός να γιγαντώνεται χωρίς κανένα έλεγχο;  Επίσης, η αντιευρωπαϊκή δημαγωγία, παραπληροφόρηση και καταστροφολογία κατακλύζουν τον κίτρινο Τύπο όχι από κάποια ψυχική διαταραχή αλλά από καθαρά συμφεροντολογική και μικροκομματική πολιτική επιλογή.

     Οι πολίτες πρέπει να μπορούν να έχουν εμπιστοσύνη στην δημοκρατική λειτουργία του Τύπου. Ειδικά, η παραπληροφόρηση και η υποκρισία για την βάρβαρη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, αντί να υπνωτίζουν, πρέπει να αφυπνίζουν  και ταυτόχρονα να υπογραμμίζουν την ανάγκη για ένα ρωμαλέο αντιδημαγωγικό μέτωπο αναγνωστών και ακροατών ελεύθερων και δημοκρατικών ΜΜΕ. Οι καιροί είναι κρίσιμοι και όλοι πρέπει να αναλογιστούν ευθύνες, να επαναξιολογήσουν στάσεις και να τροποποιήσουν συμπεριφορές.

16 Ιουνίου 2022                                                       www.politistikomellon.eu/2020

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Ετικετοσύννεφο

Αρέσει σε %d bloggers: