ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ 14-17 ΥΓΡΑΣΙΑ 85% ΑΝΕΜΟΙ 6BF ΝΑΝΑΤΟΛΙΚΟΙ
Μια φωτογραφία με ενα παιδί του Οικοτροφείου τον Πέτρο Τσακανίκα απ’ την Ελάτη, ο οποίος θυμηθηκε την φωτογραφία και μου την έστειλε… και με έστειλε 55 χρόνια πίσω- ο Πέτρος πίσω απο τα δίχτυα του ΑΡΗ τον φωτογράφισα με την LAICA που μου είχε χαρίσει ο Τάσος ο Δημητρίου- ο Γυμναστής! (ο Πέτρος μετέπειτα είχε πάρει και την Ορχήστρα Φιλιατών σε εκδηλώσεις στο πανέμορφο χωριό του)!
ΑΝΑΡΤΗΣΕ ΟΙΚΟΤΡΟΦΕΙΟ ΦΙΛΙΑΤΩΝ
Έξαρχος Χρήστος Ντζουβαρας Τασιουλας κάτω Αναστασόπουλος Σπύρος στο γήπεδο του Αρη.
Παιδιά πού μεγάλωσαν στο οικοτροφείο,
Από αριστερά Ντζουβαρας Αποστόλης Πλουμπης Χρήστος Γεωργίου Κώστας Τασιουλας Γιώργος και κάτω ο Αλέκος Τσουρας Δυνατή παρεα έτοιμοι για την παρέλαση και για χορο
Φιλιάτες, το σινε Θυαμις του Δάλλα!
19
11
25
στην μνήμη του φίλου Πολ Μαντέλου, συμπληρωθηκαν δυο χρόνια που έφυγε!
απο τις Φιλιατιώτικες αναμνήσεις του Πόλ Μαντέλου
Προχθές είδα στην τηλεόραση, σε ένα ελληνικό κανάλι, 5-6 παλιές ελληνικές ταινίες της παλιάς εποχής, χωρίς διαφημίσεις. Είδα το “Γαρύφαλλο στ’ αυτί”, “Το σοφεράκι”, “Η Γκόλφω και ο Τάσος”. Πότε γελούσα, πότε έκλαιγα. Θυμήθηκα τότε που ήμουν νεαρός, στο Φιλιάτι, κάναμε το παν να βρούμε 2 δραχμές να πάμε στο σινεμά του Δάλλα, να δούμε τα έργα αυτά. Όμως ας τα πάρω από την αρχή. Η οικογένεια Δάλλα είχε έρθει στο Φιλιάτι από το χωριό Αράχωβα. Τρία αγόρια, ο Σταύρος, ο Δονάτος, ο Γρηγόρης και η Σοφία. Είχαν στην επάνω πλατεία το ιστορικό εστιατόριο που άφησε εποχή για το καλό και φθηνό φαγητό. Ένα από τα αδέλφια, ο Δονάτος (Αηδόνης), δεν αρκούνταν στις δουλειές του εστιατορίου, είχε άλλες ιδέες που αργότερα τον δικαιώσανε. Στον κήπο του εστιατορίου έφτιαξε τον καλοκαιρινό σινεμά και έφερνε ταινίες ελληνικές, καουμπόικες και πάσης φύσεως. Ο κόσμος, που δεν είχε με τι να διασκεδάσει τότε, αγκάλιασε την προσπάθεια αυτή και ομαδικά πηγαίναμε να δούμε τις ταινίες. Επίσης νοίκιασε το μεγάλο καφενείο του Σπύρο Κώτση στην κάτω πλατεία και πρόβαλλε εκεί ταινίες και το χειμώνα. Θυμάμαι με συγκίνηση, όταν τέλειωνε η ταινία και φεύγαμε για τα σπίτια μας, όλο μιλάγαμε για την ταινία που είδαμε ενθουσιασμένοι, και την άλλη μέρα όλοι πάλι γι΄ αυτό μιλούσανε. Η ταινία “Η Γκόλφω και ο Τάσος”, παιζότανε, θυμάμαι, κάθε βράδυ για ενάμιση μήνα συνεχώς. Γριές που δεν έβγαιναν απ’ το σπίτι τους, πηγαίνανε να δουν το έργο αυτό, ακόμα και άρρωστοι απ’ το νοσοκομείο. Όλα αυτά ήρθαν στη μνήμη μου με συγκίνηση και κατάλαβα ότι ο Αηδόνης Δάλλας πρόσφερε πολλά. Αργότερα άνοιξε κινηματογράφους στην Ηγουμενίτσα, στη Σαγιάδα, στην Παραμυθιά, στη Νέα Σελεύκεια, στο Καστρί, στο Κανελλάκι, στην Πάργα και στην Κέρκυρα και για χρόνια διετέλεσε Πρόεδρος των Ιδιοκτητών Κινηματογράφων Δυτικής Ελλάδας και μέλος στο Συμβούλιο κινηματογραφιστών-αιθουσαρχών Ελλάδας. Άνθρωποι προοδευτικοί που παίρνουν τέτοιες πρωτοβουλίες και δίνουν γέλιο και χαρά στον κόσμο, πρέπει να τους το αναγνωρίζουμε. Χάρη στο Δάλλα είδαμε όλα αυτά τα αριστουργήματα. Οι μεγαλύτεροι διασκεδάζανε με τις ελληνικές ταινίες και η νεολαία μορφωνότανε και επηρεαζότανε από τα αριστουργήματα του παγκόσμιου κινηματογράφου που γυριζότανε εκείνες τις εποχές από μεγάλους σκηνοθέτες και εμείς είχαμε τη δυνατότητα να τα βλέπουμε στο Φιλιάτι, χάρη στο Δονάτο. Τώρα που γράφω τα λίγα αυτά λόγια, το μυαλό μου ταξιδεύει στην εποχή εκείνη, που με 5 φράγκα στην τσέπη ήμουνα ευτυχισμένος στο Φιλιάτι μας!
Σ.Σ. Οι πρώτες κινηματογραφικές προβολές στο Φιλιάτι έγιναν προπολεμικά από τον αείμνηστο Βαβουριώτη Νικόλα Πάντο- που είχε έρθει από την Αμερική εγκαταστάθηκε στο Φιλιάτι και είχε κινηματογραφική μηχανή. Ο χώρος προβολών ήταν στο καφενείο ¨το ΝΕΟΝ¨ όπου σήμερα το πνευματικό κέντρο της εκκλησίας (Φιλιάτες 1936 ¨Στο καφενείο «το ΝΕΟΝ» θα προβληθεί η κινηματογραφική ταινία από την κηδεία του Ελευθέριου Βενιζέλου¨. από την εφημερίδα ΘΕΣΠΡΩΤΙΑ)
Ποιητικά δοκίμια του Γιάννη Βέλλη!
19
11
25
«Όλη η ζωή σου, χιλιάδες κομμάτια, σπασμένα, θυμωμένα, παράξενα.» Γιάννης Βέλλης
«Αυτές οι παλιές εικόνες, συνοικία στη χώρα των ονείρων/ παγωμένες, περιμένουν ένα κάποιο πέρασμα/ όμως, είναι κι η σκόνη δυνατή, όσο οι αναμνήσεις μας.» Γιάννης Βέλλης
«Όλη η ζωή σου, χιλιάδες κομμάτια σπασμένα, θυμωμένα, παράξενα.» Γιάννης Βέλλης
«Ξεκίνησα να μοιράζω λίγες λέξεις, σαν τροφή σε ξεχασμένα περιστέρια/ μετά να προσεύχομαι για καλύτερα πράγματα όλων μας, δεν έψαχνα θεό, όχι δεν ήταν η κατάλληλη ώρα για αναζήτηση/ ήταν πολλές οι πληγές, κάθε μέρα μαζεύαν ανθρώπους από τους δρόμους και τους πέταγαν σε χειρότερα μέρη, λες και έφταιξαν/ η συγκυρία δεδομένη, απαράδεκτη, τα καμιόνια πέρναγαν μπροστά μας μεταφέροντας ψυχές στην απομόνωση, αναγκαία επέμεναν η τιμωρία/ τόσες οι αντιξοότητες, κακά τα χρόνια που μας δόθηκαν απρόσμενα, μετανιωμένα/ ακόμα κι οι βιολέτες σταμάτησαν να ανθίζουν, ήταν ο φόβος της έκθεσης που τις πάγωνε τελευταία/ δεν νικηθήκαμε σε αυτή τη φάση, αρχίσαμε νικημένοι τον αγώνα, το δεχόμαστε ως πανάκεια/ κρατούσαν κάποιοι, ευτυχώς, την αγωνία να κερδίσουν το αύριο, αν και ξεμάκραινε κάθε φορά που το βλέπαμε κοντά/ είχαμε ανάγκη να μοιράσουμε ό,τι παρέμενε όρθιο, ίσως κερδίζαμε την ανάσταση πριν τον όποιο θάνατο/ ίσως τελικά ελπίζαμε να λείπαμε σε αυτή την εποχή, ξεκινώντας από παλιότερα μέχρι το τέρμα.» Γιάννης Βέλλης
3.7. Φιλιατιώτικη αγορά, επιχειρήσεις και δρόμοι
Τα επαγγελματικά στοιχεία για το Φιλιάτι του 1933 είναι από τον πανελλήνιο εμποροβιομηχανικό και επαγγελματικό οδηγό- έκδοσης 1933.
Φιλιαταίοι επαγγελματίες, προπολεμικά:
Αποικιακά- Παντοπωλεία: Βασιάδης Ευάγγελος, Βασιάδης Βασίλειος, Βενέτης Κων/νος, Γκαλήπ Τζαφέρ, Δάλλας Αναστάσιος, Ιακούπ Μεμέτ Χαλούλ, Καραμπίνας Ηλίας, Κουφάλας Θεόφιλος, Κουφάλας Αναστάσιος, Κύρκος Παναγιώτης, Κύρκος Ζήκος, Μάρκου Πάντος, Περιστέρης Γεώργιος, Σέλφος Μαχμούτης, Στεργίου Θεόδωρος, Τζέλιος Μέττος, Τζέλιος Χαλούμπης (ίσως Χαλούνης), Φέτση Αδελφοί
Άλευρα: Κουφάλας Αναστάσιος, Μπουρδούκης Νικόλαος
Αρτοποιεία: Κοντζιάς Γεώργιος (Κοψιάς ίσως), Μαγάρας Ευάγγελος(Μαντζάρας εννοεί), Μαγάρας Δημήτριος (Μαντζάρας ίσως;), Μάτσακας Θωμάς, Τσέβης Ηλίας
Βιβλιοχαρτοπωλεία: Βουγίδης Γεώργιος-εκδότης της εφημεριδας ΘΕΣΠΡΩΤΙΑ
Γενικό Εμπόριο: Λεβέτσος Λάζαρος
Ραφεία: Νταής Θωμάς
Δικηγόροι: Θεολογής Δημήτριος, Κίτσος Αθανάσιος, Φωτεινός Νικόλαος
Δικολάβοι: Θρίαντος Μιλτιάδης(Τριάντος ίσως), Μουστόπουλος Ιωάννης.
Εστιατόρια: Βενέτης Κων/νος, Μικρούλης Χρήστος, Τσουμάνης Αναστάσιος
Ιατροί: Αδαμαντιάδης Θεόδωρος, Κέκας Αθανάσιος, Μπεσμπέας Χρήστος, Πασχόπουλος Μηνάς, Σπανόπουλος Δονάτος
Καφενεία: Δήμου Αναστάσιος, Νέτσος Φίλιος, Ρούμπης Γεώργιος
Κουρεία: Μαντέλος Ανδρέας, Ταφέκης Δημοσθένης, Τσίτος Γεώργιος
Ξυλουργεία: Χαρεντίν Νταλήπ
Ξενοδοχεία: Βενέτης Κων/νος, Μικρούλης Χρήστος, Μάρκου Παντελής, Σπανόπουλος Δονάτος75Β
Σανδαλοποιεία: Δακούκης Παναγιώτης, Λεβέτσος Θεόδωρος, Φερίκου Μουχαρέμ
Σιδηρικά: Μπουρδούκης Νικόλαος
Συμβολαιογράφοι: Αθανασάκος Ευστράτιος, Κωνσταντόπουλος Χρήστος
Υφάσματα- Ψιλικά: Κότης Αναστάσιος, Κότης Χρήστος, Κότσης ή Γάτος Θωμάς, Μάτσας Μεναχέμ, Σάκο Μπράχος, Σωτηρίου Αναστάσιος, Τσέκας Σπυρίδων, Αδελφοί Φέτση».
Εκτός των παραπάνω καταστημάτων, που ήταν γραμμένα στο επιμελητήριο- σύμφωνα με μαρτυρίες παλιών κατοίκων- υπήρχαν και τα παρακάτω:
Εμπορικά:
Μάρκος Ζούλας, Σταύρος Ιασιμόπουλος, Χρήστος Κουφάλας, Λάμπρος Τσιρόπουλος, Γεώργιος Μπολόφης, Νταμήν Πετροβίτσας, Ντίνε Μάνες, Σκόπας, Τζαμή Χαλούνης, Θεοδόση Τσότσης, Ιωάννης Καραμπίνας, Αδελφοί Στούμπη,
Ξενοδοχεία- Χάνια: Λάμπρος Τσιρόπουλος, Βασίλης Γκάνιας, Σπύρο-Καλόγηρος, Αδελφοί Σόρογκα.
Εστιατόρια: Μιχάλης Κολιό Μάνος, Σπύρο-Καλόγηρος.
Χρυσοχοΐα: Κωνσταντίνος Δογορίτης
Καφενεία: Ευάγγελος Μέμμος, Γεώργιος Ζώτος, Βασίλης Γκάνιας, Θωμάς Καραμπίνας, Λάμπρος Σοκόλης
Υποδηματοποιεία- Τσαγκάρικα: Μάρκος Ζαφείρης, 73,2Β, 74Γ
Φώτης Οικονόμου, Θεόδωρος Κώτσιας (Καλαρυκιώτης), Αδελφοί Σκάρλου, Ριζά Μάζες
Ζαχαροπλαστεία: Ευάγγελος Τσόκας.
Ραφεία: Λάζος Σίσκος, Νάκος Καλαμπάκας, Θωμάς Στρουγγάρης, Γιώργος Γούλας, Αδελφοί Στούμπη, Σπύρος Γούλας, Αναστάσιος Πηλείδης
Ωρολογοποιεία: Σίμος Μάλλιος, Μιχάλης Κίτσιος,
Σιδεράδικα: Αναστάσιος Σίμος, Γάκη Κότης (Παραμυθιώτης), Σταύρος Κολονιάρης, Θεόδωρος Κολονιάρης,
Αρτοποιεία: Σίμος Σκουτέρης.
Ξυλουργεία: Ευάγγελος Λιανός, Μηνάς Μιχ. Νάτσης και Παύλου Β. Οικονόμου.
Φανοποιεία: Γιώργος Σάρρας.
Γαλακτοπωλεία: Γρηγόρης Μακρής, Κωνσταντίνος Κώτσης-Αγγελόπουλος,
Μανάβικα: Μπράχο Μπαμπούρας,
Κρεοπωλεία: Οσμάν Κοτόρης
Σαγματοποιεία: Λεωνίδας Ταφέκης, Αναστάσιος Καλέσης ( Τασίκας), Φίλιππος Κυριάκης, Σταύρο Ντούρος
Κασσιτερωτές: Γιώρη Τζούρας
Φροντιστές Μεταφορικών Ζώων (Αλμπάνηδες, Τσιαμπάϊδες κλπ): Χρήστος Αναστασίου ( Πένες), Γάκη Τσέτσιος, Βάγγιος Δημήτρης, Χρηστάκης Σταυραγγέλης
Αγωγιάτες: Σωτήρης Αναστασίου, Λεωνίδας Κολιοτάσης, Σταύρος Φράττης, Κώστας Χαρίσης, Ηλίας Νίνας, Γόρες Γραβιώτης
Καμίνια- Ασβεσταριές: Θωμά Μπαντέλης, Βασίλης Μπιζιάνης, Λεωνίδας Μινούσης,
Περίπτερα: Βασίλης Λούπας,
Μουσικοί: Ευάγγελος Λάζος ( Νάσης)- Βιολίστας, Θανάσης Λάζος, Λεωνίδας Τσέλλας, Κώστας Χαράλας, Ευάγγελος Νικολαγιάννης,
Επιγραφοποιός: Χαρίλαος Βασιάδης
Χειμωνιάτικο σκηνικό στην Ήπειρο
19
11
25
Η Πρύτανης, Καθηγήτρια κυρία Άννα Κ. Μπατιστάτου, τα μέλη του Συμβουλίου Διοίκησης και οι Αντιπρυτάνεις του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων εκφράζουν τα θερμά τους συγχαρητήρια στον κ. Παναγιώτη Σουκάκο, Πρόεδρο του πρώτου Συμβουλίου Διοίκησης, πρ. Καθηγητήτου Τμήματος Ιατρικής και Επίτιμο Καθηγητή του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, για την εκλογή του ως τακτικού μέλους της Ακαδημίας Αθηνών.
Η εκλογή του Καθηγητή κ. Π. Σουκάκουως μέλους του ανώτατουπνευματικού ιδρύματος της χώραςαποτελεί αναγνώριση και ύψιστη επιβράβευση της μακροχρόνιας και πολυσχιδούς πορείας του στην ιατρική επιστήμη, της ακαδημαϊκής αριστείας και του σημαντικού αποτυπώματός του στο διεθνές επιστημονικό γίγνεσθαι.
Το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων είναι υπερήφανο για την εκλογή του κ. Σουκάκου στην Ακαδημία Αθηνών και του εύχεται κάθε επιτυχία στο έργο του προς όφελος της επιστήμης και της κοινωνίας.
Ιωάννινα, 18Νοεμβρίου 2025
Η Πρύτανης του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων
Καθηγήτρια Άννα Κ. Μπατιστάτου
