ΝΕΑ των ΦΙΛΙΑΤΩΝ

4.4  Επιχειρήσεις των Φιλιατών τα νεότερα χρόνια α΄

     Το δεύτερο μισό του 20^ου αιώνα στο Φιλιάτι υπάρχει μια αξιόλογη επιχειρηματική άνθηση, που κρατάει έως το τέλος του αιώνα- κάποιες από τις επιχειρήσεις:

Μαθητική εστία Ζούλα

   Δραστήριος και έξυπνος επιχειρηματίας αποδείχθηκε ο Χρυσόστομος Ζούλας, μετέπειτα δήμαρχος Φιλιατών. Είδε το ενδιαφέρον των γονιών για μόρφωση των παιδιών. Είδε τις δυσκολίες που αντιμετώπιζαν οι μαθητές από τα χωριά, ανυπαρξία δρόμων, συγκοινωνία κλπ. Είδε τις δυσκολίες που αντιμετώπιζαν οι μετανάστες της Γερμανία στη μόρφωση των παιδιών και βρήκε λύση. Ίδρυσε ιδιωτικό οικοτροφείο, την ¨Μαθητική Εστία¨, στο τέλος της δεκαετίας του ‘50- με λίγες δεκάδες μαθητών. 181Α

   Η εστία Ζούλα παρείχε στέγη, διατροφή, μελέτη, με την επίβλεψη καθηγητών και την κηδεμονία του ίδιου του Χρυσόστομου- έναντι μηνιαίας πληρωμής. 182ΑΗ αναγκαιότητα που κάλυπτε η εστία φάνηκε νωρίς, αφού έφτασε να φιλοξενεί πάνω από 300 παιδιά- από όλη τη Θεσπρωτία και όχι μόνο. Έτσι σύντομα ο Ζούλας έχτισε σύγχρονο κτίριο κοντά στις παλιές εγκαταστάσεις. Στην ¨Μαθητική Εστία¨ εργάζονταν αρκετοί και γενικά η λειτουργία της βοήθησε την οικονομία της πόλης. Πολλά παιδιά από την Πάργα, Πέρδικα Μούρτο θυμούνται το Φιλιάτι από την Εστία Ζουλα. Το ίδρυμα άρχισε να φθίνει στις αρχές τις δεκαετίας του ‘70- αφού είχε αρχίσει να λειτουργεί το Κέντρο Νεότητος του Ιδρύματος ¨ο Βασιλεύς Παύλος¨ παρέχοντας τα ίδια και δωρεάν. Βέβαια ο Χρυσόστομος είχε προβλέψει την εξέλιξη και ξανοίχτηκε επιχειρηματικά στην Κέρκυρα, όπου και διέπρεψε- με την σύζυγό του Μιράντα και τα σύγχρονα ινστιτούτα Αγγλικών.

Σινέ ΘΥΑΜΙΣ του Δονάτου Δάλλα

    Από τα πρώτα χρόνια του ‘50 ο Δονάτος Δάλλας ασχολήθηκε με τον κινηματογράφο και γρήγορα εξελίχθηκε σε έναν επιτυχημένο επιχειρηματία του κλάδου. Έφτασε να έχει κινηματογράφους στο Φιλιάτι, Ηγουμενίτσα, Σαγιάδα, Παραμυθιά, Νέα Σελεύκεια, Καστρί, Καναλάκι, Πάργα και Κέρκυρα. 183ΑΕπίσης, διατέλεσε πρόεδρος των ιδιοκτητών κινηματογράφων Δυτικής Ελλάδας και μέλος στο συμβούλιο κινηματογραφιστών-αιθουσαρχών Ελλάδας. Τον θυμούνται οι παλιοί, άνθρωπος αεικίνητος και πανέξυπνος όργωνε τον τόπο για να διαφημίσει και να προωθήσει γενικά τη δουλειά του. Αυτές τις εποχές βέβαια το σινεμά ήταν στα πάνω του- οι παλιοί θα θυμούνται το συνωστισμό, ειδικά στις ελληνικές ταινίες.

   Στην επιχείρηση του Δάλλα δούλευαν αρκετοί, ο Θοδωράκης ο Μέλλιος- την μηχανή, ο Παναγιώτης Στεργίου- ταμείο, εισιτήρια, ο Μήτσος Λιανός- κοπή εισιτηρίων στην είσοδο, ο Πέτρος Νέτης φρόντιζε  τα διαφημιστικά της ταινίας- στα διαλείμματα πουλούσε στραγάλια, φιστίκια, πασατέμπο και αναψυκτικά. Στο τόπο που ξεκίνησε την δράση του- στο Φιλιάτι- ο Αηδόνης Δάλλας, έφτιαξε το 1971 την καλύτερη κινηματογραφική αίθουσα – με ανοιγόμενη στέγη, κλιματισμούς κλπ σύγχρονα πράγματα. Τη δεκαετία του ‘80 η άνοδο της τηλεόρασης πήρε τον κόσμο από τις αίθουσες και άρχισε η οικονομική πτώση και το σταδιακό κλείσιμο. Ο Δονάτος υπήρξε σημαντικό επιχειρηματικό πνεύμα, αλλά και καλός πατριώτης- θυμάμαι ερχόταν στην Εστία και μου έδινε δωρεάν εισιτήρια για άπορα παιδιά. Η υπέροχη αίθουσα του από λάθος δεν περιήλθε στον δήμο, αλλά ποτέ δεν είναι αργά!

Τυροκομείο Φιλιατών

   Μετά από σημαντικούς αγώνες των τοπικών παραγόντων και με την δραστική συμβολή των μελών της ανθρωπιστικής οργάνωσης UNA, τον Ιούνιο του 1965 έγιναν τα εγκαίνια του συνεταιριστικού και σύγχρονου τυροκομείου Φιλιατών. Παρόντες στην εκδήλωση ο μητροπολίτης Τίτος, οι αρχές της Θεσπρωτίας, ο βουλευτής κ. Χρ.Παπασταύρου, ο δήμαρχος Χρ. Ζούλας, εκπρόσωπος της UNA και πλήθος κόσμου. Το τυροκομείο τα πρώτα χρόνια δούλεψε πολύ καλά, τα δε προϊόντα του ήταν εξαιρετικής ποιότητας, όπως το τυρί vize και εξαγόταν όλο στις ΗΠΑ. Όμως, κατά τα φαινόμενα ¨εξάγονταν¨ και τα κέρδη προς άγνωστες διαδρομές. Ο κτηνοτροφικός σύλλογος που είχε την ευθύνη του το έδωσε να το λειτουργήσει η «ΔΩΔΩΝΗ», η οποία, μετά από λίγα χρόνια, το έκρινε ασύμφορο και το άφησε. Από τότε επιχείρησαν και άλλοι αλλά δεν ορθοπόδησε.

Πετρέλαια Φιλιατών.

    Το 1964, η ελληνική κυβέρνηση έφερε στο Φιλιάτι την γαλλοϊταλική εταιρία SNAM-SAIREM, για γεώτρηση ανεύρεσης πετρελαίου. Στις 21/3/65 έγιναν τα εγκαίνια της γεώτρησης, παρουσία του υπουργού Ζίγδη, των αρχών και πλήθους κόσμου. 185Α

 Το γεωτρύπανο είχε στηθεί στη θέση ¨Ντούτσε¨- δίπλα στον δυτικό μαντρότοιχο του σημερινού σταδίου. 186ΒΗ εταιρία προσέλαβε και ντόπιους εργάτες και έδωσε έτσι μια οικονομική στήριξη στην περιοχή. Το καλοκαίρι του 1965 ο Γάλλος αρχιμηχανικός της εταιρίας φέρνει στην πάνω πλατεία, υλικά που έβγαλε το γεωτρύπανο από βάθος πολλών μέτρων και τους έβαλε φωτιά- αποδεικνύοντας ότι υπάρχει πετρέλαιο.   187Β

   Δυστυχώς μετά από λίγες μέρες σταματά η γεώτρηση- χωρίς να φτάσει στο βάθος που έπρεπε.  Στο μεταξύ η κυβέρνηση είχε αλλάξει και η εταιρία που πραγματοποιούσε την εξόρυξη δεν τα βρήκε με την νέα, οπότε τα μάζεψε κι έφυγε.