Archive for Ιουλίου, 2025
Λίγα απο πρόβες του 2022!
και μια έκκληση σε όσους φίλους ανεβάζουν βιντεο από πανηγύρια, γράψτε σε πιο χωριό είναι. Κι όποιος θέλει να ανεβάσω βίντεο του στο You Tube ας μου το στέλνει στο msnger…
Ποιητικά Δοκίμια του Γιάννη Βέλλη!
«Ένα γκριζάρισμα, στο φως, μια σκοτεινιά, η ψυχή/ στη σειρά στρατιωτάκια, το έργο παίζεται και θέλει συνέχεια, πολλά επεισόδια/ λίγη οργή, ένα κακό χαμόγελο, ειρωνεία της στιγμής/ φρεσκοξυρισμένα μυαλά, στον ήλιο καίγονται/ περιμένοντας μια οδηγία, ένα αντικείμενο, της παρακμής, για προσκύνημα/ θεός το στρατόπεδο κι οι ρόλοι, θεατρινισμός, το γυαλισμένο άρβυλο/ μαυρίζει το μπλουζάκι, σαν έμπλαστρο πλεγμένο τραβάει το δέρμα, απλόχερα/ σε μια παρεξήγηση, όπου φυλετικά, διακρίνεται το αύριο/ σκοτωμένοι, εδώ και ώρα, ζητούν δικαίωση, σε ένα φαύλο κύκλο/ φωτιάς, μαύρου, παράνοιας, όσο με ευλάβεια, δείχνει τα σύμβολα/ πριν χωρίσει το σκοτάδι, από τη νύχτα μας.» Γιάννης Βέλλης
«Δένανε οι ιστορίες, σφικτά, η πόλη μεγάλωνε τις πληγές της, τα σκοτωμένα όνειρα, τις παρατημένες εποχές/ μόνη φωνή που ξεχώριζε, του τρελού, του άστεγου, του χαμένου στις εξελίξεις/ κάπου βαθιά, ξεψυχούσε μια αγωνία για καλύτερο κόσμο, εκεί φώτιζε κι ο ουρανός, άτυχα χρόνια.» Γιάννης Βέλλης
«Είναι η ματιά που ψάχνεται, μα πάλι γυρίζει, σε κάτι ξεχασμένο, παλιό, ασυνόδευτο/ είναι ο χρόνος, που περνά τραυματισμένος πάνω μας, φωνάζοντας, διεκδικώντας/ είναι οι εποχές, που δεν μοιράζονται σωστά και κουράζουν, με τις αλλαγές τους/ είναι που θέλω να σου πω, πως σ’αγαπώ περισσότερο, βαθύτερα τώρα/ μα εσύ ξεγελιέσαι πάλι, με την άνοιξη, βλέπεις παντού λουλούδια, παραδείσους.» Γιάννης Βέλλης
Φιλιάτες, Ιστορικά & Λαογραφικά στοιχεία 36
Η εθνική συνείδηση και η συμβολή των ξενιτεμένων
Ένας από τους βασικούς στόχους που έβαλαν οι ξενιτεμένοι ήταν να ιδρύσουν στο Φιλιάτι- τοπική έδρα των οθωμανών και φωλιά των εξισλαμισμένων- σχολείο για τη μόρφωση των παιδιών και εκκλησία για τα θρησκευτικά καθήκοντα των χριστιανών της πόλης, που μέρα με τη μέρα πλήθαιναν. Ήταν και θέμα γοήτρου.
Φιλεκπαιδευτική αδελφότητα- ¨Η ΑΓΑΠΗ¨
Ο άνεμος του διαφωτισμού που κυριάρχησε στην Ευρώπη τον 17-18ο αιώνα επηρέασε και τους Έλληνες που έμεναν στην Πόλη και τις παραδουνάβιες χώρες.
Ο διαφωτισμός συνέβαλε στην δημιουργία εθνικής συνείδησης και ανέδειξε την ανάγκη ίδρυσης σχολείων για τη μόρφωση των παιδιών. Υπήρχε βέβαια και το ελεύθερο ελληνικό κράτος που έκανε την δέουσα προαπελευθερωτική προετοιμασία των υπόδουλων περιοχών. Σαφώς και βοήθησε σημαντικά ο κριμαϊκός πόλεμος, οι νικητές υποχρέωσαν την Τουρκία να πάρει μέτρα για την αναμόρφωση του συστήματος και των ελευθεριών των υπηκόων της.
Το 1858 ο σουλτάνος Αβδούλ Μετζήτ, παραχωρεί νέο καταστατικό χάρτη με βάση τον ισοπολιτεία και ισονομία όλων των υπηκόων του τουρκικού κράτους- ανεξάρτητα από θρήσκευμα, φυλή ή καταγωγή. Αποτέλεσμα του διαφωτισμού αλλά και των ελευθεριών που παραχώρησε η Τουρκία ήταν να ιδρυθεί το 1861 στην Κωνσταντινούπολη, το ¨Εκπαιδευτικό Φροντιστήριο¨, που σκοπό είχε την διάδοση των γραμμάτων στους ορθόδοξους. Την ιδέα μιμήθηκαν πολλοί και σύντομα ιδρύθηκαν 83 φιλεκπαιδευτικοί φορείς- μεταξύ αυτών και η «Φιλεκπαιδευτική Αδελφότητα της επαρχίας Φιλιατών ¨Η ΑΓΑΠΗ¨», με ημερομηνία ίδρυσης τις 13/1/1892 . Στον κανονισμό της φιλιατιώτικης αδελφότητος αναγράφεται ως πρωταρχικός στόχος η υποστήριξη και ανάταση της παιδείας στην επαρχία Φιλιατών, της επισκοπικής περιφέρειας Παραμυθιάς- Φιλιατών και Γηρομερίου. Η σχέση της αδελφότητας με τη μητρόπολη υπήρξε αρμονική. Με τη συνεργασία τους και παρεμβάσεις στο Πατριαρχείο κλπ, επιτυγχάνεται, το 1911, η ίδρυση ιερατικής σχολής στη μονή Γηρομερίου, «στην οποία θα μορφώνονται ιερείς και δάσκαλοι της επαρχίας». Η σχολή λειτούργησε μόνο για ένα έτος.
ΝΕΑ των ΦΙΛΙΑΤΩΝ 