Δημιουργική παιδεία και νοοτροπία για την προοπτική σύγκλισης
με την ευρωπαϊκή οικονομία – Διακομματικός δημοκρατικός διάλογος
Η άποψη ότι «όποιος δεν θυμάται το παρελθόν του, είναι καταδικασμένος να το ξαναζήσει» αποδίδεται σε πολλούς συγγραφείς με επικρατέστερο τονΙσπανό φιλόσοφο Τζορτζ Σανταγιάνα. Στο ίδιο πνεύμα και ο Κων/νος Τσάτσοςέχει δηλώσει ότι ο «λαός που δεν γνωρίζει την Ιστορία του, είναι λαός που δεν έχει μέλλον».Για να διατηρηθεί όμως η μνήμη του παρελθόντος απαιτείται μελετημένη αξιολόγησή του, ώστε να μη επαναληφθούν τα ίδια λάθη, να αξιοποιηθούν τα θετικά και με προνοητικότητα να οικοδομείται κοινωνικά και οικονομικά καλύτερο μέλλον για τους επιγόνους.
Ωστόσο, η αυτοκριτική και η συστηματική μελέτη δεν είναι εύκολες, απαιτούν προσπάθεια, μέθοδο και θεσμούς, οι οποίοι να συμβάλουν στη διαμόρφωση της ανάλογης κοινωνικής, οικονομικής και πολιτικής συνείδησης. Για παράδειγμα, στη Δημοτική Βιβλιοθήκη είναι δυνατή η αναζήτηση σχετικών πληροφοριών από τον πρόσφατο ή παλαιότερο τοπικό και πανελλαδικό Ημερήσιο Τύπο καθώς και από σχετικά βιβλία, όπως η συλλογή δημοσιευμένων άρθρων (2009- 2019) του Γιώργου Κ. Καπρινιώτη. Η Βιβλιοθήκη είναι η «μνήμη της ανθρωπότητας» και για την κοινωνία αποτελεί ισχυρή «μνήμη ελέφαντα». Χωρίς τη χρήση σύγχρονης Βιβλιοθήκης με ειδικό λειτουργό τον Βιβλιοθηκονόμο/ Επιστήμονα Πληροφόρησης δεν ενισχύεται η μνήμη των πολιτών, με αποτέλεσμα πολλές φορές να προσομοιάζει με τη «μνήμη του χρυσόψαρου». Η πολιτική, κοινωνική και οικονομική παιδεία και νοοτροπία δεν διαμορφώνεται μόνο στα σχολεία αλλά και στα… καφενεία. Μήπως πρέπει να διατηρηθεί το έθιμο, η «παράδοση» των καταλήψεων, ώστε τα Δημόσια Σχολεία και τα Πανεπιστήμια να μετατραπούν επαναστατικά σε καφενεία για διαρκή κοινωνική κριτική και καλύτερο μέλλον για τις επόμενες γενιές;
Δημιουργική πολιτική νοοτροπία για κοινωνική ευημερία
Η Βιβλιοθήκη στο Σχολείο και τον Δήμο – αναγνωστική και δανειστική, έντυπη και ψηφιακή – με λειτουργό τον ειδικό Βιβλιοθηκονόμο/ Επιστήμονα Πληροφόρησης εκτός από τη μνήμη διευκολύνει και αναπτύσσει την κρίση των πολιτών. Ως πνευματικός, ατομικός και συλλογικός, πολλαπλός βιβλιοχώρος είναι βασικός αξιακός, παιδευτικός και δημιουργικός πυλώνας της κοινωνίας και της δημοκρατίας. Πραγματικά, δεν υπάρχει μεγαλύτερη εκπαιδευτική, κοινωνική και οικονομική ανισότητα μεταξύ αυτών που στερούνται τη δωρεάν πρόσβαση σε ψηφιακή και έντυπη Σχολική και Δημοτική Βιβλιοθήκη, και εκείνων που διαθέτουν την πνευματική υποστήριξή της, όπως συμβαίνει στις αναπτυγμένες χώρες αλλά και σε πολλές ελληνικές πόλεις και στα Ιδιωτικά Σχολεία.
Η δημοκρατική σκέψη και δράση πολιτών και πολιτικών με κριτήρια επιλογών κοινωφελή και όχι ιδιοτελή διασφαλίζει βιώσιμο μέλλον για όλους τους πολίτες. Η κοινωνική ευημερία επιτυγχάνεται με δημιουργική και πατριωτική νοοτροπία χωρίς φανατικό κομματισμό και εξωπραγματική προπαγάνδα. Ο διακομματικός δημοκρατικός διάλογος, ο σεβασμός των αξιών, η εμπράγματη υπεράσπιση των θεσμών, οι ορθολογικές επιλογές των πολιτών και πολιτικών τόσο κεντρικό όσο και τοπικό επίπεδο καθορίζουν ή επηρεάζουν το μέλλον για τους επιγόνους των επόμενων γενεών. Για παράδειγμα η αντιμνημονιακή υστερία, οι λαϊκίστικες κορόνες κατά των μνημονίων, στο Ζάππειο, στους δρόμους και τις πλατείες είναι χαρακτηριστικά πολιτικά λάθη, τα οποία δεν επιδέχονται επανάληψη. Είναι παραλογισμός να υπάρχουν ακόμα και σήμερα πολίτες, οι οποίοι πιστεύουν ότι το μνημόνιο έφερε την κρίση και όχι το αντίθετο, η πολιτική και οικονομική κρίση προκάλεσε τα μνημόνια.
Ριζοσπαστική κομματική οπτική «tunnel vision»
Οπτική «tunnel vision» είναι η «σωληνοειδής όραση», η όραση με παρωπίδες, η οποία οδηγεί σε περιορισμένη αντίληψη της πραγματικότητας. Κυρίως, οι κομματικές παρωπίδες δημιουργούν εμμονές και μονόπλευρες απόψεις, οι οποίες χωρίς αποδεικτικά στοιχεία διαστρεβλώνουν τις απόψεις άλλων παρουσιάζοντας εσκεμμένα το «άσπρο ως μαύρο».
Η κομματική οξύτητα, η πόλωση και η ένταση αποτελούν βέβαια συνταγή κομματικής συσπείρωσης, ωστόσο είναι κοινωνικά καταστροφικό να θυσιάζεται στο βωμό του κομματικού φανατισμού η λογική και το αυτονόητο. Τα κομματικά διλήμματα του τύπου «ή τα κέρδη τους ή οι ζωές μας», «εάν δεν είσαι μαζί μας, είσαι με τους άλλους», «ή τους τελειώνουμε ή μας τελειώνουν» οδηγούν σε ένα εξαιρετικά αυταρχικό, αντιδημοκρατικό και σαφώς διχαστικό, πολιτικό κλίμα αγγίζοντας τα όρια του παραλογισμού και της ιλαροτραγωδίας. Σε αυτού του είδους την πολιτική αντιπαράθεση ο πολιτικός αντίπαλος στοχοποιείται είτε ως ακροδεξιός είτε ακραίος ιδεοληπτικός αριστερός. Αντίθετα, ο διάλογος και η ανταλλαγή απόψεων χωρίς κομματικές παρωπίδες βρίσκεται στα θεμέλια του κοινοβουλευτισμού και της κοινοβουλευτικής δημοκρατίας.
Αυτό είναι το είδος μονολιθικού και παραληρηματικού Ριζοσπαστισμού εξακολουθεί να ανθεί στην Ελλάδα, ενώ στην άλλη Ευρώπη μετά το 1989 κατέρρευσε μαζί με το Τείχος στο Βερολίνο. Τα παραδείγματα της αντιδιαλεκτικής και αντιδημοκρατικής νοοτροπίας είναι πολλά, αρκούν όμως μερικά:
1. Η προπαγάνδα του Κ.Κ. και των σύρριζα παραφυάδων του με επαναστατική γυμναστική συχνών απεργιών και αντικοινωνικών διαδηλώσεων στους δρόμους και τις πλατείες καταγγέλλει το «σάπιο σύστημα» του κοινοβουλευτισμού· αντιμάχεται την «αμαρτωλή» σοσιαλδημοκρατία και την κοινοβουλευτική «αστική» δημοκρατία.
2. Στις διακηρύξεις των Αριστερών Ριζοσπαστών η δικτατορία του προλεταριάτου δεν είναι δικτατορία· η προλεταριακή δημοκρατία, δημοκρατία όχι δικτατορία, για να μην υπάρχει σύγχυση με τη φασιστική δικτατορία, είναι δημοκρατία με «κέντρο τον άνθρωπο».
3.Το δίλημμα «ή τα κέρδη τους ή οι ζωές μας» είναι διχαστικό, παραπλανητικό και αναχρονιστικό: στη σύγχρονη εποχή η έννοια του κεφαλαίου και του κέρδους έχει αλλάξει. Σήμερα, δεν νοείται άτομο ή συλλογικότητα χωρίς κεφάλαιο, υλικό και πνευματικό. Επίσης, η συμμετοχή της εργατικής δύναμης στην παραγωγή, λόγω της τεχνολογίας, έχει περιοριστεί σχεδόν στο 8%, ενώ τον 19ο αι. έφτανε στον 90%.
4. Οι Ριζοσπάστες παραβιάζουν τους «συστημικούς» νόμους καλλιεργώντας την προπαγάνδα της «πολιτικής ανυπακοής». Παράδειγμα, η παράνομη αφισορύπανση.
5. Καπηλεύονται τον ανθρώπινο πόνο και τη δυστυχία· ακόμα και όταν δεν υπάρχει την επινοούν ή την προκαλούν με ξερολίαση, διδακτισμό και ηθικολογία, με συνεχή κοινωνική και οικονομική αναταραχή, ώστε οι πολίτες είτε πραγματικά είτε φαντασιακά να ζουν συνεχώς σε μια «παλιοκοινωνία».
6. Υποστηρίζουν πως η ελληνική κυβέρνηση «βάφει τα χέρια της με αίμα» ή πως «η πρώτη αιτία θανάτου παιδιών στον κόσμο το 2025 είναι το Ισραήλ» («Η Εφημερίδα των Συντακτών» 22/5).
7. Τέλος, αξίζει να σημειωθεί ότι σύμφωνα με τη ριζοσπαστική προπαγάνδα το «Τείχος του Βερολίνου» ήταν… προστατευτικό και αντιφασιστικό (αφίσα εκδήλωσης της ΚΝΕ, 25/11/2019)
Η πνευματική και ψυχολογική δύναμη της προπαγάνδας είναι πολύ σημαντική. Πολλές φορές είναι πιο εύκολο να εξαπατήσει κάποιος τους ανθρώπους παρά να τους πείσει ότι έχουν εξαπατηθεί. Η παραδοχή του λάθους απαιτεί θάρρος και πνεύμα ευρείας δημοκρατικής αντίληψης. Οι ατομικές πεποιθήσεις δημιουργούν νοητικές παρωπίδες, οι οποίες ελέγχουν τις συναισθηματικές εκδηλώσεις και αποδυναμώνουν την ατομική θέληση. Αυτές οι παγιωμένες αντιλήψεις κτίζουν ένα στερεό κέλυφος, το οποίο συνήθως έχει σχέση και με οικογενειακούς παραδόσεις και προσκολλήσεις. Δεν είναι πάντοτε εύκολη η αναγνώριση ότι στη σύγχρονη εποχή έχουν ξεπεραστεί· η αλλαγή, αν και είναι φυσική διαδικασία που επιτρέπει στο παλιό να παραδίδει την ενέργεια στο καινούργιο, συχνά προκαλεί φόβο και ανασφάλεια. Συνήθως, ο κομματάνθρωπος είναι άκαμπτος και μονολιθικός, ακόμα και εάν αναγνωρίζει ότι χρειάζεται αλλαγή ή βελτίωση και πρέπει να σπάσει το σκληρό κέλυφος της ιδεοληψίας.
Κοινή ευθύνη πολιτών και πολιτικών κομμάτων είναι η προοπτική σύγκλισης με την ευρωπαϊκή οικονομία και την βιβλιοθηκοκεντρική παιδεία αυτογνωσίας, ώστε με δημιουργική πολιτική και εποικοδομητική κομματική νοοτροπία να αποφευχθούν στο μέλλον τα ίδια λάθη του παρελθόντος. Το κλειδί, η στρατηγική, για την κοινωνική ευημερία στο παρόν και το μέλλον, για τη δημιουργία μιας σύγχρονης, ευρωπαϊκής και δημοκρατικής Ελλάδας, είναι η ενίσχυση της πολιτικής μνήμης και της κριτικής ικανότητας, κυρίως όμως ο σεβασμός και η διακομματική τήρηση των κοινοβουλευτικών αξιών, μεθόδων και πρακτικών.
Τετάρτη, 28 Μαΐου 2025
ΝΕΑ των ΦΙΛΙΑΤΩΝ 
Σχολιάστε