Ιστότοπος για τους Φιλιατες και οχι μονο- με νέα και παλιά, ειδήσεις και σχόλια, λαογραφικά και φωτογραφικά θέματα και την εφημεριδα μας ¨τα ΝΕΑ των Φιλιατών¨ σε ηλεκτρονική μορφή


ΠΕΝΤΕ ΕΚΚΛΗΣΙΕΣ (ΟΣΔΙΝΑ) Petros Mintzas  

Πολλές προλήψεις και δεισιδαιμονίες κυριαρχούσαν και επιδρούσαν στη ζωή των προγόνων μας. Κατέγραψα μερικές απ’ αυτές με τη βοήθεια της μητέρας μου, για να μην τις ξεχάσουν οι παλαιότεροι και να τις μάθουν οι νεότεροι.

– Αν κάποιος άφηνε την τελευταία του μπουκιά ψωμί στο τραπέζι, πίστευαν ότι άφηνε όλη τη δύναμή του.

-Το χύσιμο του καφέ ήταν καλό σημάδι, πίστευαν ότι θα πάρουν χρήματα.

– Όταν κάποιο μέλος της οικογένειας έφευγε για ταξίδι, δεν σκούπιζαν μέχρι να φτάσει στον προορισμό του. Μα ούτε και την ώρα που βασίλευε ο ήλιος σκούπιζαν.

– Θεωρούσαν γρουσουζιά να λες εις υγείαν και να τσουγκρίζεις το ποτήρι σου, αλλά να μην πίνεις. Επίσης, θεωρούσαν γρουσουζιά να τσουγκρίζεις με άδειο ποτήρι ή με νερό.

– Όταν ένα παιδάκι έβγαζε τα παιδικά του δόντια, τα πετούσε στη στέγη του σπιτιού και έλεγε τη φράση: να γουρουνοκόκκαλο και δώσε μου σιδερένιο.

– Πολλοί πιστεύουν ότι ένα άτομο μπορεί να “ματιάσει” ένα άλλο, είτε από φθόνο είτε από υπερβολικό θαυμασμό. Ο “ματιασμένος” νοιώθει άσχημα σωματικά και ψυχολογικά. Οι προληπτικοί και όσοι πίστευαν στη βασκανία, για να αποφύγουν το κακό μάτι, έφεραν πάντα μαζί τους ένα αυτοσχέδιο φυλαχτό που έφτιαχναν οι γυναίκες του σπιτιού από ένα μικρό κομματάκι σκουρόχρωμου πανιού.

– Το σκόρδο, κρεμιόταν σε περίοπτη θέση του σπιτιού, για να διώχνει το κακό μάτι.

– Οι παλιοί πάντα σφάζανε έναν κόκορα στα θεμέλια του σπιτιού όταν χτιζόταν, για να στεριώσει.

– Δεν έπρεπε να δίνεις χέρι με χέρι ένα μαχαίρι ή ψαλίδι σε κάποιον, διότι πίστευαν ότι θα προκύψει μεγάλος τσακωμός.

– Το σπάσιμο ενός καθρέφτη, ήταν γρουσουζιά και κακός οιωνός.

– Tα δωδεκαήμερα –από τα Χριστούγεννα ως τα Φώτα– κανένας δεν έβγαζε τη στάχτη έξω, από το φόβο των καλικαντζαραίων και την κρατούσαν όλο αυτό το χρονικό διάστημα στο μπουχαρί (τζάκι).

– Tην Πρωτοχρονιά έπρεπε να μπαίνεις στα σπίτια που πήγαινες με το δεξί πόδι, για να λυθούν τα προβλήματα του σπιτιού ευνοϊκά-δεξιά.

– Επίσης, την Πρωτοχρονιά το πρωί έτρεχαν στη βρύση για να πάρουν πρώτοι νερό. Πίστευαν ότι όποιος πάρει πρώτος νερό, θα είχε μία ευνοϊκή για το σπιτικό του χρονιά.

– Οι λεχώνες μετά το ηλιοβασίλεμα δεν κυκλοφορούσαν έξω από το σπίτι μέχρι το πρωί, ώσπου να σαρανταρίσουν και να πάρουν τις ευχές από τον ιερέα.

– Για να μπει στο σπίτι της λεχώνας τη νύχτα ο επισκέπτης, έπρεπε πρώτα να ρίξουν στην είσοδο αναμμένα κάρβουνα με λιβάνι για την προφύλαξη της λεχώνας και του μωρού από κάθε κακό.

– Aν τα κοκόρια λαλούσαν αποβραδίς αυτό σήμαινε αλλαγή καιρού.

– Tο ουρλιαχτό του σκύλου σίγουρα προμάντευε κάποια συμφορά –πολλές φορές θανατικό– για την οικογένεια.

– Tο λάλημα της κουκουβάγιας κοντά στο σπίτι το θεωρούσαν κακό προμήνυμα για τον νοικοκύρη και την οικογένειά του.

– Επίσης, το κράξιμο και το συνεχές πέταγμα του κόρακα πάνω από το σπίτι, ήταν κακό σημάδι.

– Tο συναπάντημα γάτας μαύρης ή ιερέα την ώρα του ξεκινήματος για ταξίδι, προμηνούσε δυσκολίες στην αποστολή τους.

– Αν το φορτωμένο ζώο την ώρα που ξεκινούσε για αγώγι κόπριζε, τότε όλα θα πήγαιναν μια χαρά. Αν όμως κατουρούσε, τότε ο νοικοκύρης θα συναντούσε δυσκολίες και στενοχώριες στη διαδρομή.

– Ποτέ μετά το ηλιοβασίλεμα δεν έδιναν δανεικό αλεύρι ή λάδι, διότι πίστευαν ότι αυτό έφερνε γρουσουζιά στο σπιτικό τους.

– Στις 21 ως 30 Νοεμβρίου σ’ όλα σχεδόν τα σπίτια, έβραζαν μπόλια (καλαμπόκι, σιτάρι, ρεβίθια, κουκιά, ανακατεμένα), γιατί πίστευαν ότι έτσι συμβάλλουν για να προκόψει το μπερκέτι (εισόδημα).

– Αν ένα μωρό μπουσουλούσε, πίστευαν ότι κάποιος συγγενής ή φίλος θα τους επισκεφθεί.

– Αν έβλεπαν τη γάτα να λούζεται, περίμεναν βροχή.

– Tην 1η Mάρτη όλες οι μανάδες έβαζαν στα χέρια των παιδιών τα μαρτίτσια –δίχρωμες κλωστές– πιστεύοντας ότι έτσι τα προστάτευαν από το κάψιμο – μαύρισμα του μαρτιάτικου ήλιου.

– Tην παραμονή του Ευαγγελισμού τα παιδιά κτυπώντας κουδούνια, ντενεκέδες και ταψιά, γύριζαν τους κήπους και τα χωράφια και τραγουδούσαν χαρούμενα για να τρομάξουν τα φίδια λέγοντας:

{Φευγάτε φίδια, φευγάτε γκουσταρίτσες (σαύρες), γιατί έρχεται ο Bαγγελισμός και θα σας πάρει το κεφάλι}.

– Eπίσης, την 1η Mάρτη, οι γυναίκες έβαζαν πάνω στη σκεπή του σπιτιού, μια-δυο ξεριζωμένες κεφαλοκρεμμύδες (μπότσκες), πιστεύοντας ότι έτσι προφύλαγαν το σπιτικό τους από τη βασκανία και θα τους έφερναν γούρι.

Kαι άλλες πολλές ακόμη προλήψεις είχαν οι πρόγονοί μας, οι οποίες εδώ και πολλά χρόνια εξαφανίστηκαν, σαρώθηκαν από τις νέες ρεαλιστικές αντιλήψεις της κοινωνίας μας για τη ζωή.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Ετικετοσύννεφο

Αρέσει σε %d bloggers: