Ιστότοπος για τους Φιλιατες και οχι μονο- με νέα και παλιά, ειδήσεις και σχόλια, λαογραφικά και φωτογραφικά θέματα και την εφημεριδα μας ¨τα ΝΕΑ των Φιλιατών¨ σε ηλεκτρονική μορφή


Ολοκληρωτικές πολιτικές ιδεολογίες -Ιστορική μνήμη και καταδίκητων ολοκληρωτισμών- Ευρωπαϊκή Ημέρα Μνήμης (23 Αυγούστου) – Ο ζείδωρος πολιτικός άνεμος των δημοκρατικών αξιών, ελευθερίας και δικαιοσύνης, ατομικώνδικαιωμάτων και καθηκόντων

Γιώργος Μαστορίδης

 Ο 20ός αιώνας είναι ο αιώνας των απολυταρχικών καθεστώτων,στα οποία το κράτος τείνει να απορροφήσει όλες τις πτυχές της κοινωνικής, πολιτικής και πολιτιστικής ζωής. Τα ολοκληρωτικά πολιτεύματα πηγάζουν από την κοινή αντίληψη ότι οι άνθρωποι και οι κοινωνίες μπορούν να αναμορφωθούν σύμφωνα με κάποιο σχέδιο, το οποίο όσοι δεν αποδέχονται πρέπει να αντιμετωπίζονται ως εχθροί, επειδή στο εγχείρημα της οικοδόμησης μιας καλύτερης κοινωνίας τα ατομικά δικαιώματα ωχριούν. Από τη στιγμή όμως που τα ατομικά δικαιώματα παύουν να είναι με αξιωματικό τρόπο θεμελιώδη, έπονται εκατόμβες.

Σ’ αυτόν τον τρομερό αιώνα, τα ολοκληρωτικά καθεστώτα διέπραξαν μαζικά εγκλήματα κατά της ανθρωπότηταςαφενός με τη μαζική προπαγάνδα, τη μαζική καταπίεση και τη μαζική εξολόθρευση, αφετέρου με την πλήρηπεριφρόνηση εκ μέρους της εξουσίας των ατομικών δικαιωμάτων του πολίτη μέχρι του σημείου μάλιστα να προσπαθούν να εξηγήσουνστους πολίτες, γιατί η δυστυχία τους ευνοεί τελικά το Κόμμα και την ιδεολογία τους. Είναι μια μορφή διακυβέρνησης που απαγορεύει τα αντιπολιτευόμενα πολιτικά κόμματα και τις ιδεολογίες, ενώ ελέγχει όλες τις πτυχές της δημόσιας και ιδιωτικής ζωής των ανθρώπων.

         Η Χάνα Άρεντστην μνημειώδη τρίτομη μελέτης της, ΟΙ ΑΠΑΡΧΕΣ ΤΟΥ ΟΛΟΚΛΗΡΩΤΙΣΜΟΥ, εξετάζει τον μετασχηματισμό των κοινωνικών τάξεων σε μάζες, τον ρόλο της προπαγάνδας και τη χρήση της τρομοκρατίας – ουσιώδους χαρακτηριστικού της απολυταρχικής διακυβέρνησης.  Η πολιτική της φιλοσοφία είναι μια πολύπλευρη και πολυεπίπεδη ανάλυση και ερμηνεία του φασιστικού και του σταλινικού φαινομένου. Μεέκδηλη αγωνία για το μέλλον της ανθρωπότητας,για την ενδεχόμενη επανάληψή τους,μελετά τους θεσμούς, τις οργανώσεις και τις λειτουργίες των ολοκληρωτικών κινημάτων και των ολοκληρωτικών κυβερνήσεων και εστιάζει την προσοχή της στις δύο γνήσιες μορφές κυριαρχίας του ολοκληρωτισμού που μας παρουσίασε η ιστορία στις δικτατορίες του Εθνικοσοσιαλισμού και του Μπολσεβικισμού, οι οποίες εξελίχθηκαν σε τρομερούς εφιάλτες, ώστε και τα θηρία να  ωχριούν μπροστά στην απίστευτη θηριωδία τους. Επισημαίνει ότι η κύρια διαφορά ανάμεσα στους δύο ολοκληρωτισμούς, συνίσταται στο ότι η κτηνωδία στον Ναζισμό είναι κυνική και απροκάλυπτη, ενώ στον Κομμουνισμό είναι καμουφλαρισμένη με ιδεολογικά φτιασίδια.

Ο ολοκληρωτισμός κινητοποιεί ολόκληρους πληθυσμούς στην υποστήριξη της επίσημης κρατικής ιδεολογίας, καταδιώκει όσους στρέφονται εναντίον της, επιβάλλει κρατικό έλεγχο των επιχειρήσεων, των εργατικών συνδικάτων, της εκκλησίας και των κόμματων. Καταργεί το κοινοβούλιο και επιβάλλει αυστηρή λογοκρισία στον Τύπο. Διατηρείται στην εξουσία με τη βοήθεια της μυστικής αστυνομίας, της προπαγάνδας και τον περιορισμό της ελευθερίας του λόγου. Κάτω από ένα ολοκληρωτικό καθεστώς, όλοι οι πολίτες υπόκεινται στην απόλυτη εξουσία του μονοκομματικού κράτους.

1.Ιστορική μνήμη και πολιτική καταδίκη

 Είναι συγκλονιστική η ύβρις των ολοκληρωτικών  ιδεολογιών με δογματικές προσεγγίσεις για την φύση του ανθρώπου. «Ο ναζισμός είναι μια ιδεολογία που βασίζεται σε λανθασμένη βιολογία. Ο κομμουνισμός βασίζεται σε λανθασμένη κοινωνιολογία. Και στα δύο συστήματα βλέπουμε μια ιδεολογία που φιλοδοξεί να δημιουργήσει τον «νέο άνθρωπο». Αυτό σημαίνει ότι και τα δύο συστήματα δεν δέχονται την ανθρώπινη φύση όπως είναι. Είναι σε πόλεμο με την ανθρώπινη φύση» (Φρανσουάζ Τομ, Γάλλος Ιστορικός στη Σορβόνη και ακαδημαϊκός).Κοινή πίστη τους είναι ότι ο άνθρωπος σαν ένα κομμάτι ξύλο μπορεί με το σφυρίκαι το καλέμι να πάρει συγκεκριμένη μορφή και να αποκτήσει ουσία. Κοινή είναι και η πολιτική προσδοκία με θρησκευτική ευλάβειαείτε για την αταξική κοινωνία ως την τελική λύση είτε για την χιλιόχρονη αυτοκρατορία των Αρίων. Αξίζει επίσης να σημειωθεί ως κοινό ιδεολογικό και καθεστωτικό γνώρισμα η συστημική εχθροπάθειά τους: και τα δύοπνιγηρά και θανατηφόρα συστήματα χρειάζονταν αενάως εχθρούς.

Ακόμη πιο ανατριχιαστική είναι η ολοκληρωτική αντίληψη, από την οποία διακατέχονται οι δολοφόνοι όλων των ολοκληρωτισμών: ο θάνατος που σκορπούν επιβάλλεται από μια «ιστορική αναγκαιότητα», με αποτέλεσμα να μην υπάρχει υπεύθυνος φονιάς, όπως δεν υπάρχει υπεύθυνος στον θάνατο από τη χολέρα ή τον σεισμό. (Λεωνίδας Χατζηπροδρομίδης, «Ο ΣΤΑΛΙΝΙΣΜΟΣ και οι μεταμοντέρνοι θαυμαστές του», εκδόσεις Επίκεντρο).

Παρά τις επιμέρους διαφορές τους,οι ολοκληρωτικές ιδεολογίες λατρεύουν δογματικά την ισότητα,την σύνθλιψη του διαφορετικού,ως ιδεατή τελική κατάσταση της κοινωνίας, είτε με πυξίδα τη φυλή είτε την αταξική κοινωνία. Αντιθέτως, η δημοκρατική ιδεολογία, ο δημοκρατισμός, θεωρεί την ισότητα ως μια απαραίτητη ελάχιστη αρχική κατάσταση, ακριβώς για να διαπρέψει το διαφορετικό και μέσω αυτού να εξελιχτεί η κοινωνία.

 

2.Ευρωπαϊκή Ημέρα Μνήμης για τα θύματα των ολοκληρωτικών καθεστώτων

Σύγχρονες ιστορικές μελέτες καταδεικνύουν, όχι μόνο πόσο δολοφονικά ήταν τα δύο ολοκληρωτικά καθεστώτα, αλλά και πώς λειτούργησαν ως συγκοινωνούντα δοχεία μεταξύ 1939 και 1941, δηλαδή από την έναρξη του Παγκοσμίου Πολέμου, μέχρι την επίθεση που εξαπέλυσε η Γερμανία στη Ρωσία.  Αυτή η ιστορική εμπειρία είναι μέρος της πρόσφατης ιστορίας χωρών, όπως η Πολωνία, η Λιθουανία, η Εσθονία και η Ουκρανία.Η εγκληματική και απάνθρωπη εξόντωση εκατομμυρίων ανθρώπων από τα τυραννικά καθεστώταείτε λόγω της καταγωγής είτε για την αταξική κοινωνίακαταδικάστηκε από τη Ευρωπαϊκή Ένωση στις 19 Σεπτεμβρίου 2009με ψήφισμα στην Ευρωβουλή. Η πρόταση υπερψηφίστηκε με 535 θετικές ψήφους από τους 600 παρόντες ευρωβουλευτές.

   Στην εποχή μας οι ολοκληρωτικές ιδεολογίες επιβιώνουν μόνο σε οργανωμένες μειοψηφίεςμε την αποκρουστική αιτιολόγηση ότι  «είχαν ένα λαθεμένο, αλλά ένα ιδεώδες που ήταν υπέρ του ανθρώπου».Ασκούν ιδιαίτερη γοητεία σε άτομα συνήθως νεαρής ηλικίας και σε επικίνδυνους δημαγωγούς, οι οποίοι εκμεταλλεύονται την άγνοια και πολιτική ανωριμότητα. Σε σχέση μάλιστα με τις τυραννικές ιδεολογίες του περασμένου αιώνα διαθέτουν μεγαλύτερες δυνατότητες που τους παρέχουν η σύγχρονη τεχνολογία και ο σύγχρονος κομματικός συγκεντρωτισμός. Όμως σήμερα, συνδυάζοντας τον ρομαντισμό και τον ορθολογισμό, με λογισμό και όνειρο, ο ζείδωρος πολιτικός άνεμος των δημοκρατικές αξιών, της ελευθερίας και δικαιοσύνης, των ατομικών δικαιωμάτων και καθηκόντων,εμπνέει και αναζωογονεί δημιουργικά τις κοινωνίες διασκορπίζοντας την παρωχημένη και επικίνδυνη αντίληψη της κοινωνικής μηχανικής, η οποία επιδιώκει να θυσιάζονται οι ατομικές ελευθερίες και τα ανθρώπινα δικαιώματα, για να υλοποιηθούν τα σχέδια κάποιων παραφρόνων εξουσιαστών. Η ζείδωρη αύρα της ελευθερίας και δημοκρατίας πνέει, στηρίζει και δροσίζει τις ψυχές όλων των πολιτών.

   Ηπολιτική μνήμη και καταδίκη των ολοκληρωτισμώνείναι απολύτως αναγκαία, επειδή αφορά τις δημοκρατικές ελευθερίες και την ποιότητα του δημοκρατικού πολιτεύματος. Εάν δεν ηττηθεί η ολοκληρωτική αντίληψη, ποτέ δεν μπορεί να προβλέψει κάποιος τι χρώμα τελικώς θα πάρει. Η ετήσια«ευρωπαϊκή ημέρα μνήμης» στις 23 Αυγούστου μπορεί και πρέπει να  λειτουργεί ως υπόμνηση αλλά και ειδοποίηση αφύπνισης για τους βαρήκοους, ώστε ν’αντιλαμβάνονταιόλοι οι πολίτες το εύρος της βλάβης που προκαλούν στη δημοκρατική πολιτεία οι ολοκληρωτικές ιδεολογίεςλειτουργώντας πολλάκις φαρισαϊκά, υποκριτικά καιπροπαγανδιστικά στο όνομα της δήθεν προστασίας των δημοκρατικών αξιών!

15Ιανουαρίου 2021                                           www.politistikomellon.eu/2020

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Ετικετοσύννεφο

Αρέσει σε %d bloggers: