Ιστότοπος για τους Φιλιατες και οχι μονο- με νέα και παλιά, ειδήσεις και σχόλια, λαογραφικά και φωτογραφικά θέματα και την εφημεριδα μας ¨τα ΝΕΑ των Φιλιατών¨ σε ηλεκτρονική μορφή


Του Γιώργου Κώτση

   Η περιοχή των Φιλιατών ακολουθούσε την παραδοσιακή μουσική της Ηπείρου αρκούμενη σε λιγότερους ρυθμούς και μελωδίες- δανεισμένες κυρίως από την περιοχή του Πωγωνίου και της βορείου Ηπείρου.  

  Παράλληλα στην περιοχή της δυτικής Μουργκάνας υπήρχε η πολυφωνική έκφραση των τραγουδιών με 1-2 απλούς ρυθμούς- επηρεασμένη από το Πωγώνι και τη βόρεια Ηπειρο. 

   Βασικές διαφορές με την Ηπειρώτικη μουσική παράδοση δεν υπάρχουν, απλά η περιοχή των Φιλιατών δεν είχε την ποικιλία ρυθμών και μουσικών δρόμων που είχαν τα Ζαγόρια, η Πρέβεζα, Κόνιτσας κλπ.

 Τα μουσικά θέματα είναι παρόμοια με της άλλης Ηπείρου, με βαρύτητα στα τραγούδια της ξενιτιάς.

Τα μουσικά όργανα είναι τα ίδια που χρησιμοποιούνταν σε όλη την Ήπειρο, το βιολί, το ντέφι, το κλαρίνο που αντικατέστησε το Ζουρνά και το λαούτο που αντικατέστησε το κεμάν κλπ.

Η παραδοσιακή μουσική παίζεται σε πανηγύρια, οικογενειακές χαρές, εθνικές γιορτές κλπ

Οι παραδοσιακοί μουσικοί της περιοχής Φιλιατών ήταν αυτοδίδακτοι.

Όλοι σχεδόν οι κάτοικοι αλλά και οι ξενιτεμένοι αγαπούν την τοπική παραδοσιακή μουσική και διασκεδάζουν με αυτή. Ο πολυφωνικός τρόπος έκφρασης όμως τείνει να εκλείψει.

  Το μέλλον της παραδοσιακής μουσικής εξαρτάται από τους εκπροσώπους τους. Παράδειγμα, πολύ καλή δουλειά για την τοπική παραδοσιακή μουσική και την διατήρησή της έκανε ο Ηλίας Δ. Κόντης- όμως δεν βρήκε μιμητές.

Αντίθετα η πολυφωνική έκφραση κοντεύει να εξαφανισθεί- παρότι δόθηκαν κονδύλια για τη διατήρηση της- τα οποία εκμεταλλεύτηκαν χωρίς αποτέλεσμα διάφοροι.

   Σαφώς και βοηθά η τεχνολογία αλλά μόνη της δεν φτάνει.

 Τα τελευταία χρόνια εμφανίσθηκε στην παραδοσιακή ηπειρωτική μουσική, το ¨σκυλάδικο του κλαρίνου¨- όπως είχε εισχωρήσει παλιότερα στην λαϊκή μουσική.

Τα τραγούδια αυτά, με σαχλούς συνήθως στίχους, αλλά ¨πιασιαρικους¨, σε αραβικούς ή τσιγγάνικους μουσικούς δρόμους αλλά ¨κεφάτους¨ ρυθμούς- που λείπουν από την ηπειρώτικη μουσική- έχουν γίνει μόδα.

Φιλιατιώτες παλιοί παραδοσιακοί μουσικοί

Ο γνωστότερος παλιός είναι ο Φιλιατιώτης Βαγγέλης Νικολαγιάννης- ντέφι

 ΚΛΑΡΙΝΑ

-Φώτος Γκόγκος ήταν Γιαννιώτης αλλά έγινε γαμπρός του Βαγγέλη Νικολαγιάννης κι έμεινε στο Φιλιάτι, έδρασε εδώ από το 1945 έως το 1970.

-Πετράκης Χαραλάμπους από τη Λεπτοκαρυά Φιλιατών, παλιός και καλός κλαρινίστας- μάλλον ο πρώτος της γνωστής οικογένειας μουσικών της Λεπτοκαρυάς- στη φωτογραφία με τον αδελφό του Θωμά που παίζει ντέφι

-Βρακάς Γεώργιος- δεν είναι από τους παλιούς αλλά είναι από τους διαπρεπείς που χάθηκε νωρίς.

                                           

   ΒΙΟΛΙ

-Γιώργος Κολιοτάσης ή Ρούκουνας, γνωστός για το πάθος του για το όργανο

-Βαγγέλης Λάζος ή Νάσης, καλός οργανοπαίχτης, παράλληλα τραγουδούσε, μόνιμος συνεργάτης του κλαρινίστα Μπούκαλη από την Παραμυθιά

-Κώστας Νικολαγιάννης ή Ντίνης (με πιθανότητα λάθους)έφυγε νωρίς για Ηγουμενίτσα.

                                               ΛΑΟΥΤΟ

-Λεωνίδας Τσέλλας ή Νίδας, συμμετείχε σε πολλά τοπικά σχήματα, τραγουδούσε κιόλας

-Χρήστος Λούμπας ή Κίτσιος, έπαιζε και ντέφι έφυγε νωρίς για Γερμανία

                                               ΝΤΕΦΙ

-Βαγγέλης Νικολαγιάννης, από τα παλιότερα προπολεμικά ντέφια

-Λάζος Νικολαγιάννης, συνέχισε την παράδοση του πατέρα του και διακρίθηκε. Στην φωτογραφία τραγουδά ο επίσης Φιλιατιώτης από την Κοκκινιά Γιάννης Μόσχος

-Κώστας Παραμυθιώτης ή Κωτσιαρίκος, παλιός κι αυτός είχε φύγει για Γερμανία

-Θοδωρής Τσέλας, δυναμικός κι ωραίος ντεφίστας

-Σταύρος Μηνούσης ή Κοτίτσιος, από τους γνωστότερους τοπικούς- παράλληλα τραγουδούσε.

-Μάνθος Σταυρόπουλος, ο γνωστός στο πανελλήνιος είχε καταγωγή από Γλούστα

                                               ΤΡΑΓΟΥΔΙΣΤΡΙΕΣ

Σταυρούλα Μηνούση, μεσουράνησε δισκογραφικά τη δεκαετία του 70.

*Μια παλιά εικόνα Φιλιατιώτικου Τακιμιού από αριστερά: το ντέφι δεν διακρίνεται αλλά πρέπει να είναι ο Βαγγέλης Νικολαγιάννης, Βιολί: Ντίνης Νικολαγιάννης. Κλαρίνο Φώτο Γκόγκος, Λαούτο Νίδα Τσέλας, κιθάρα Κίτσιο Λούμπας

.

Μια παλιά εικόνα Φιλιατιώτικου Τακιμιού από αριστερά: Βιολί: Ντίνης Νικολαγιάννης. Κλαρίνο Φώτο Γκόγκος, Λαούτο Νίδα Τσέλας και Ντέφι Κίτσιο

Μετά από την μετανάστευση στη Γερμανία του κλαρινίστα Φωτο Γκόγκου και του Χρήστου Λούμπα Φιλιατιώτικα σχήμα δεν υπήρχε.

Το 1968 έλαμψε ως διάτων αστέρας (για μια μέρα στο πανηγύρι στο Μετόχι Αγίων Πάντων) το σχήμα των ερασιτεχνών Αχιλλέα Μαντζούκη- κλαρίνο, Γιώργο Κώτση- ακορντεόν με τους επαγγελματίες Σατύρο Μηνούση και Νίδα Τσέλα.

Και βέβαια η Γυμναστές του Γυμνασίου φρόντιζαν την παράδοση δίνοντας κίνητρα

Όπως ο Χαμπίμπης το 1968 εμφανίζει τον Αχιλλέα Μαντζούκη- κλαρίνο, Δημήτρη Πατσούρα- κιθάρα, Γόρε Μεμή- κρουστα και Μιχάλη Μάνο κι Γιώργο Κώτση ακορδεονίστες.

Την επόμενη χρονιά ο Μπαραμπούτης εμφανίζει το Σπύρο Τσέκα-κλαρίνο, Παντελή Μπέκιο- ντέφι, Λάκη Μίγκο- κιθάρα και Γιώργο Κώτση- ακκορδεόν.

Το 1981 εμφανίστηκε η Ορχήστρα Φιλιατών η οποία συμπεριλάμβανε στο δυναμικό της και κλαρίνο, τον Μάρκο Μπάλλο ακολουθουμενου απο την Αυγή Αντωνίου και Γιώργο Κέρο στο τραγούδι, Χριστόφορο Ρούμπη στην κιθάρα, Γιώργο Κώτση στα πλήκτρα Γρηγόρη Τζούμα στα κρουστά και διέπρεψε σε όλη τη βορειοδυτική Ελλάδα.

 

αργότερα τη θέση του κλαρινίστα πήρε ο Σωτήρης Μέγγουλης

 Ο πίνακας που κατάρτισε ο Δήμος Φιλιατών το 2018 για να τιμήσει του Φιλιατιώτες μουσικούς:

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Ετικετοσύννεφο

Αρέσει σε %d bloggers: