Ιστότοπος για τους Φιλιατες και οχι μονο- με νέα και παλιά, ειδήσεις και σχόλια, λαογραφικά και φωτογραφικά θέματα και την εφημεριδα μας ¨τα ΝΕΑ των Φιλιατών¨ σε ηλεκτρονική μορφή


Πυρκαγιές, «πράκτορες και καταπατητές», πυροδότες και πυροσβέστες – Το μήνυμα του Άγγελου, μαθητή Α΄ Γυμνασίου, όταν ρωτήθηκε τι θα κάνει τα είκοσι εννέα (29) σχολικά βιβλία:

«θα τα κάψω» – Ατομική και συλλογική ευθύνη  

Γιώργος Μαστορίδης

     Τις τελευταίες δύο δεκαετίες  η Ελλάδα έχει θρηνήσει πάνω από διακόσιους νεκρούς στην Ηλεία, στο Μάτι, στη Μαρφίν, και είκοσι δύο νέους πυροσβέστες, οι οποίοι έχασαν τη ζωή τους κατά την εκτέλεση του καθήκοντος στην πυρόσβεση των δασικών πυρκαγιών. Εκτός από τις ανθρώπινες ζωές και οι υλικές ζημιές στο δασικό και οικιστικό περιβάλλον είναι ανυπολόγιστες. Ποια τα αίτια; Ο ερευνητικός ορθολογισμός απαιτεί σύνθετες  ικανότητες και νοοτροπίες (mentalities) προνοητικότητας και διορατικότητας, ενώ οι θεωρίες συνωμοσίας είναι βολικές και εύκολες.

     Μετά από κάθε καταστρεπτική πυρκαγιά είναι βολικό να ευθύνεται κάποιος άγνωστος, μυστικός πράκτορας ή πανίσχυρος καταπατητής. Στην περίπτωση μάλιστα των σχολικών βιβλιοπυρών ευθύνονται κυρίως «τα παλιόπαιδα, τα ατίθασα» ή τα κακά σχολικά βιβλία! Είναι αδύνατη όμως η πρόβλεψη, η πρόληψη, η πρόνοια και η συστημική προστασία δέντρων και βιβλίων, δασών και βιβλιοθηκών; Άραγε, οι δασικές πυρκαγιές δεν συνδέονται με τις σχολικές βιβλιοφωτιές; Όταν ο Χάινριχ Χάινε (1797-1856)έγραφε προφητικά ότι  «όπου καίνε βιβλία, μία ημέρα θα καίνε και ανθρώπους», δεν υπονοούσε βέβαια μόνο τις φαστιστικές βιβλιοφωτιές για λόγους ιδεολογικούς, αλλά και για οργανωτικούς, διοικητικούς, οικονομικούς, πολιτικούς, καταναλωτικούς. Και ο πολιτικός φιλόσοφος Νικολό Μακιαβέλι(1469-1527) έχει επισημάνει ότι «οι άνθρωποι έχουν το ελάττωμα, όταν επικρατεί νηνεμία, να νομίζουν ότι δεν θα έρθει ποτέ καταιγίδα και δεν προετοιμάζονται». Μόνοστα ελληνικά δημόσια σχολεία διαμορφώνεται νοοτροπία ανευθυνότητας, ατομικής και συλλογικής, με ευρύτερες συνέπειες, ηθικές, παιδευτικές, οικονομικές, πολιτιστικές.

    Τα δάση και οι βιβλιοθήκες ως συστήματα μπορούν να τύχουν συστημικής προληπτικής προστασίας, η οποία να προτάσσει το όλον έναντι των μερών.

  1.Συστημική δασοπροστασία και αναβάθμιση των δασών

       Διοικείν εστί προβλέπειν. Διορατικός, αντίθετα με τον κοντόφθαλμο, είναι αυτός που μπορεί να βλέπει μακριά, αυτός που αντιλαμβάνεται τις εξελίξεις. Οι πυρκαγιές πρέπει να προλαβαίνονται με συγκεκριμένα μέτρα πυροπρόληψης σε όλη τη διάρκεια του έτους και οι αρμόδιοι να μη περιμένουν «πότε θα πετάξουν τα αεροπλάνα»! Τα μέτρα πυροπροστασίας ισοδυναμούν με πυροπρόληψη. Δασοκομικά μέτρα, όπως ο κατάλληλος χειρισμός των εύφλεκτων δασών της μεσογειακής ζώνης με αραιώσεις, κλαδεύσεις, καθαρισμό και απομάκρυνση των εύφλεκτων θάμνων κατά μήκος των δρόμων. Πυροπροστασία των δασών, με ευθύνη συλλογική και ατομική, κοινωνική και πολιτική, με συντονισμό των αρμοδίων Κρατικών Υπηρεσιών, γιατί η δασοπροστασία και όχι η δασοπυρόσβεση, είναι το σημαντικότερο, αποτελεσματικότερο και το λιγότερο δαπανηρό έργο.

α) Δασική Υπηρεσία «αδρανής και απλός θεατής»; Η Δασική Υπηρεσία μετά τον παροπλισμό της και τη μεταβίβαση των αρμοδιοτήτων πυροπροστασίας στην Πυροσβεστική Υπηρεσία, όπως δηλώνουν πολλοί Δασολόγοι, έχει καταστεί «αδρανής και απλός θεατής».

 β) Την ίδια υποχρέωση δασοπροστασίας έχουν βέβαια οι Δήμοι και οι Περιφέρειες για όλα τα σημεία ευθύνη τους.

γ) Μέτρα ενημέρωσης του κοινού και κυρίως των επισκεπτών για τους κινδύνους εκδήλωσης πυρκαγιών.

δ) Δασοτουριστική αξιοποίηση με δρόμους, λιμνούλες, μονοπάτια, βροχοδεξαμενές και γενικά ποιοτική αναβάθμιση του δασικού περιβάλλοντος.

2. Το ετήσιο ολοκαύτωμα των σχολικών βιβλίων: γιατί οι μαθητές στα ελληνικά δημόσια σχολεία καίνε τα σχολικά βιβλία;

    Ο άνθρωπος από τη μυθική εποχή του Προμηθέα και από τον καιρό του Ομήρου είχε συνειδητοποιήσει την αναγκαιότητα της πρόληψης: «Πριν τι κακόν παθέειν. Ρεχθέν δε τε νήπιος έγνω (Ιλιάδα Ρ 32): να ενεργείς πριν πάθεις κακό. Αλλιώς, ακόμα και ο άμυαλος, όταν πάθει κάτι, βάζει μυαλό».

   α) Το ετήσιο τελετουργικού κάψιμο των βιβλίων, μόνο στα ελληνικά δημόσια σχολεία, δεν αποτελεί είδηση πλέον, έχει γίνει συνήθεια, σχολικό έθιμο. Η διοικητική αποσπασματικότητα και σπασμωδικότητα στη διαχείριση των σχολικών βιβλίων και βιβλιοθηκών, όπως στην περίπτωση των δασών, έχει ως συνέπεια την απαξίωση και την καταστροφή τους.

    β) Σύστημα βιβλιοπροστασίας με ατομική και συλλογική ευθύνη: η διοικητική ολότητα σχολικών βιβλίων και βιβλιοθηκών με τη σύγχρονη διεθνή μέθοδο του Δωρεάν χρησιδανεισμού, η οποία προβλέπεται από τον Νόμο 1566/ 85 (Άρθρο 2, παρ.7). Η δήλωση του μαθητή Α΄ Γυμνασίου ότι θα κάψει  τα είκοσι εννέα (29) σχολικά βιβλία που παρέλαβε δωρεάν, αντί για δέκα(10) στις άλλες χώρες, πρέπει να προβληματίσει για τη ποσότητα και την ποιότητα των σχολικών εγχειριδίων, τα οποία  αποτελούν δομικό στοιχείο στο εκπαιδευτικό σύστημα. Στοιχειώδης λογική επιβάλλει αντί για βιβλιοσκουπίδια και αποκαΐδια τη μετατροπή των 40 εκατ. € ετησίως σε σύγχρονες έντυπες και ηλεκτρονικές βιβλιοθήκες με βιβλιοθηκονόμους.

  γ) Οι Δήμοι και οι Περιφέρειες οφείλουν να δείξουν έμπρακτο ενδιαφέρον για τη μετατροπή των βιβλιοσκουπιδιών σε αναγνωστικές βιβλιοθήκες:  «Μια πόλη χωρίς βιβλία και μια πόλη χωρίς βιβλιοθήκη είναι ένα νεκροταφείο», έχει δηλώσει η Μαλάλα Γιουσουφζάι, η νεαρή πακιστανή μαθήτρια που γλύτωσε από μια επίθεση των Ταλιμπάν, εγκαινιάζοντας νέα Δημοτική Βιβλιοθήκη στο Μπέρμιγχαμ.

     Συμπερασματικά, όταν το εκπαιδευτικό σύστημα διαμορφώνει νέες γενιές ανεύθυνων πυρομανών και καταληψιών, τότε δεν είναι μεγάλη η απόσταση που χωρίζει το βαρβαρικό κάψιμο των σχολικών βιβλίων από τις ολέθριες απώλειες ανθρώπινων ζωών, δασών και περιουσιών. Όπως ο εθισμός του Μιθριδάτη στο δηλητήριο, το ίδιο και ο εθισμός στην αθλιότητα του σχολικού χουλιγκανισμού των βιβλίων, όχι μόνο ακυρώνει στην πράξη τα δημιουργικά αντανακλαστικά της ελληνικής κοινωνίας, αλλά γενικότερα αμαυρώνει τη θετική  εικόνα της Ευρωπαϊκής Ελλάδας και αποδυναμώνει επικίνδυνα την ανοδική και αναπτυξιακή πορεία της.

       Η προστασία του περιβάλλοντος απαιτεί πρωτίστως σχέδιο και πράξεις, όχι μόνο  λόγια και συνθήματα αβάστακτης κοινωνικής και πολιτικής ελαφρότητας. Έχουμε την υποχρέωση να παραδώσουμε στα παιδιά μας ένα σχολικό και δασικό περιβάλλον καλύτερο από αυτό, το οποίο παραλάβαμε. Η Ελλάδα χρειάζεται ένα νέο αναπτυξιακό μοντέλο εκπαίδευσης που να συνδυάζει την ορθολογική διαχείριση των σχολικών βιβλίων και των φυσικών πόρων. Προς αυτή την κατεύθυνση συμβάλλουν αποτελεσματικά πρωτοποριακές, προοδευτικές και εφαρμόσιμες εκπαιδευτικές πρακτικές μέθοδοι, όπως η κατ’ εξοχήν δημοκρατική και εκσυγχρονιστική μέθοδος του δωρεάν σχολικού χρησιδανεισμού για την προστασία των βιβλίων και την λειτουργία σχολικών βιβλιοθηκών με βιβλιοθηκονόμους.

5 Ιουνίου 2021                                                   www.politistikomellon.eu/2020

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Ετικετοσύννεφο

Αρέσει σε %d bloggers: